Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Saúde e psicoloxía > Problemas de saúde

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

Novos datos da EPOC

Os pacientes subestiman a miúdo a importancia do cumprimento do tratamento e os episodios de agudización

  • Autor: Por
  • Data de publicación: Venres, 19deNovembrode2010
Img medico Imaxe: Kurhan

O empeoramento da enfermidade pulmonar obstructiva crónica (EPOC), que os expertos denominan exacerbación, constitúe unha preocupación importante porque provoca moitos ingresos hospitalarios e, con cada un deles, a deterioración da saúde do paciente. Os datos achegados por “Audipoc”, o estudo máis amplo realizado ata agora en España, revelaron cal é a situación das hospitalizacións por esta causa no noso país e, en paralelo, deuse a coñecer un novo tratamento oral que pode axudar a controlar os episodios que levan aos afectados ao hospital.

A enfermidade pulmonar obstructiva crónica (EPOC) é unha patoloxía respiratoria grave, crónica, progresiva, irreversible e moi discapacitante que se desenvolve, sobre todo, polo nocivo hábito de fumar. No 90% dos casos, o tabaco é a súa principal causa. A Organización Mundial da Saúde (OMS) estima que, na actualidade, hai 210 millóns de persoas con EPOC en todo o mundo. Outro dato funesto da enfermidade lembra que esta é a quinta causa de morte no ámbito mundial e que, lonxe de minguar, os estudos vaticinan que será a terceira causa de morte en 2030, ou mesmo antes, segundo algúns expertos.

En España, dous millóns de persoas, é dicir, o 10% da poboación entre 40 e 80 anos, están afectadas por esta patoloxía, segundo datos de Juan Ruiz Manzano, presidente da Sociedade Española de Pneumoloxía e Cirurxía Torácica (SEPAR). O Centro Nacional de Epidemiología calcula que pola súa causa falecen preto de 18.000 persoas ao ano: ao redor do 75% son homes e o 25%, mulleres.

Un dos aspectos máis preocupantes desta enfermidade, a xuízo de clínicos e expertos, son as exacerbaciones ou agudizacións da EPOC, que a miúdo conducen á hospitalización dos pacientes máis dunha vez ao ano e provocan unha deterioración cada vez maior dos enfermos. Novos datos, recompilados recentemente a través do estudo “Audipoc” da Sociedade Española de Pneumoloxía e Cirurxía Torácica e o Centro de Investigación Biomédica en Rede de Enfermidades Respiratorias (CIBERES), retrataron cal é a situación dos afectados nos hospitais españois.

Novas cifras de ingresos

Audipoc, denominado así porque se lle considera como unha auténtica auditoría do estado da EPOC en España, é o estudo máis amplo realizado ata agora no noso país sobre o impacto desta enfermidade respiratoria en persoas que ingresan no hospital por este motivo. O traballo achega novos datos relativos ao 75% da poboación española, grazas á participación do 54% dos hospitais nacionais.

A pesar de que a agudización é unha situación moi crítica, o 21% dos afectados que ingresan no hospital mantén o hábito tabáquico

Segundo este estudo, aínda que esta patoloxía afecta de forma predominante a homes, o 12% dos ingresos pola súa causa corresponden a mulleres, un dato destacado polos expertos. José Luís López-Campos, da Unidade Médico-Cirúrxica de Enfermidades Respiratorias do Hospital Universitario Virxe do Rocío, de Sevilla, destaca tamén como a pesar de que a EPOC grave é unha situación moi crítica, “o 21% dos pacientes que ingresan seguen fumando”.

Non acaba aí o baile de cifras: o 66% dos enfermos de EPOC que ingresan nun hospital (a maioría) están graves ou moi graves e o 4,6% morren mentres están no centro. A estes decesos engádense os dun 7,1% máis que falece durante os 90 días que suceden ao ingreso. A taxa de mortalidade total ascende ao 11,3%, unha cifra “nada desdeñable”, a xuízo de López-Campos. O 37,2% destes pacientes volven ingresar durante o tres meses que seguen ao ingreso e o 27,8%, durante o seis semanas posteriores.

Estas son só algunhas das rechamantes cifras reveladas por Audiopoc, presentadas no último Congreso da Sociedade Europea de Respiratorio (ERS), celebrado en Barcelona. Os expertos terán que analizar máis de 400 variables que achegarán nova información para mellorar a asistencia que se presta a estes enfermos respiratorios, así como a súa calidade de vida, posto que o ingreso nun centro hospitalario “supón que o paciente está máis grave e unha deterioración da súa calidade de vida”, advirte López-Campos.

A ERS xa anunciou que realizará outro estudo europeo similar a Audiopoc, o “Copd Audit”, que financiará esta mesma sociedade científica con 200.000 euros e que liderarán España, Austria e Reino Unido. Prevese que participen un total de 300 hospitais e 10.000 pacientes de 14 países, cos mesmos obxectivos que a investigación anterior: profundar no coñecemento da situación dos enfermos hospitalizados para mellorar a atención que se lles brinda e a súa calidade de vida.

Exacerbaciones subestimadas

As exacerbaciones son episodios da EPOC nos que os síntomas empeoran. Os principais son a disnea (falta de aire), a tose crónica, as sibilancias (asubíos), a expectoración e a redución do fluxo de aire respirado (ou capacidade respiratoria). Cando unha persoa padece unha exacerbación, os síntomas que a miúdo empeoran son a disnea, a tose e a expectoración, ademais de ter febre. Tamén é posible diagnosticar taquicardia (aceleración do ritmo cardíaco), taquipnea (respiración superficial e rápida), insomnio, fatiga ou depresión.

As agudizacións clasifícanse en leves, unha situación que esixe aumentar a dose dos broncodilatadores necesarios; moderadas, para cuxo control se requiren antibióticos ou corticosteroides orais; e graves, que supoñen de maneira irremediable a hospitalización. As principais causas que favorecen estas exacerbaciones son: contraer algunha infección, certas condicións ambientais desfavorables ou incumprir o tratamento prescrito polo médico.

A miúdo, non se outorga a importancia suficiente ao cumprimento do plan terapéutico nin ao padecimiento dun episodio de exacerbación cando, segundo os especialistas, teñen un maior impacto, en termos de hospitalizacións e mortalidade, que os infartos de miocardio. O estudo “Profundidades Ocultas da EPOC” (Hidden Depths of COPD), impulsado pola compañía farmacéutica Nycomed, revelou interesantes datos respecto da escasa importancia que dan moitos afectados ás exacerbaciones. Efectuouse en 2.000 pacientes de 14 países, coa participación de 1.400 médicos.

Segundo os seus resultados, o 70% dos suxeitos incluídos dicían padecer unha exacerbación. Aínda que dous terzos deles pensaban que o seu EPOC estaba ben controlada, a maioría confesaban sufrir episodios de exacerbaciones e haber requirido tratamentos extras, que ao comezo o médico non planificara para eles. Os afectados subestimaban os episodios, posto que tardaban en acudir a un especialista: un terzo de quen sufrían unha exacerbación agardaban ata coñecer como progresaban os seus síntomas para consultar a un médico, un cuarto non consultaba con ningún especialista e, entre quen o facían, un 25% esperaba de tres a catro días.

NOVAS MEDIDAS TERAPÉUTICAS

A EPOC non se pode reverter. Unha vez que se desenvolve, a enfermidade avanza de forma irremisible. Previr os episodios de exacerbaciones, co seguimento correcto do tratamento prescrito polo facultativo, é unha das medidas que pode axudar a enlentecer ese avance. Con todo, na actualidade, a maioría dos fármacos dispoñibles non son específicos para a EPOC, senón que se tenden a aplicar os utilizados no control da asma. Neste contexto, as persoas afectadas teñen auténticas necesidades non cubertas de novos medicamentos máis específicos fronte á inflamación pulmonar que teñen cando sofren unha exacerbación.

Este ano deseñouse un novo medicamento oral, o roflumilast, que a diferenza dos tratamentos clásicos “ten un efecto máis específico fronte á inflamación detectada na EPOC”, segundo José Luís Izquierdo, xefe da sección de Pneumoloxía do Hospital Universitario de Guadalaxara. É o primeiro antiinflamatorio oral deseñado de maneira específica e que, segundo os estudos realizados, reduce de maneira significativa as exacerbaciones a longo prazo (12 meses) e mellora a función pulmonar. Presentouse no congreso da ERS, aprobouse en Europa e espérase que estea dispoñible en distintos países europeos antes de que finalice o ano, mentres que en España está previsto para 2011.

Xunto co desenvolvemento da nova xeración de medicamentos orais, no marco deste último congreso tamén se destacou a importancia das distintas medidas útiles no control das agudizacións, como realizar actividade física antes e despois das exacerbaciones, xa que mellora o seu prognóstico, ensinar ao paciente a recoñecer os seus síntomas para que pida axuda antes e, mesmo, para que se lle poida tratar en casa en lugar de ingresarlle no hospital, ademais de insistir na clásica advertencia para deixar de fumar.

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións