Artigo traducido por un sistema de tradución automática. Máis información aquí.

Nutricosméticos

Expertos advirten da falta de garantías paira avalar as virtudes das novas "pastillas milagre"
Por Azucena García 14 de Novembro de 2005

Nos últimos anos os comprimidos vitamínicos ou nutricosméticos apareceron no mercado cun importante reclamo: a súa capacidade paira combater a celulitis, loitar contra o envellecemento ou mellorar o aspecto das pernas e o cabelo. Con todo, expertos en nutrición e farmacoloxía advirten da inexistencia de garantías paira avalar as virtudes duns produtos cuxo éxito parece residir en propiedades antioxidantes e revitalizantes. As mesmas que se conseguen cunha dieta equilibrada e rica en vitaminas. “A flacidez ou a obesidade non se tratan só cunha pastilla”, lembran os médicos.

Medicamentos ou complementos alimenticios

Mellorar o aspecto exterior e frear os efectos do paso do tempo foi sempre o obxectivo da cosmética. A maioría das mulleres europeas (son elas quen máis se preocupan polo seu físico) gasta una media de 140 euros ao ano paira disimular engúrralas do seu rostro e as cifras marean si bótase unha ollada ás estatísticas da cirurxía estética: máis do 11% dos españois operouse algunha vez, cun gasto medio por operación superior aos 600 euros.

Ante estes datos, sabedores do interese humano por acabar coas pegadas do tempo, algúns laboratorios cosméticos han posto á venda os nutricosméticos: complementos nutricionais en forma de pastillas ou pílulas, cuxo obxectivo é chegar ás capas internas da dermis, onde se atopan as células encargadas de renovar a pel. Uns produtos que, segundo explica a vogal de Dermofarmacia do Consello Xeral de Colexios Oficiais de Farmacéuticos, Ana Aliaga, “non son medicamentos, posto que nese caso necesitarían autorización da Axencia Española do Medicamento”, senón complementos nutricionais, “que non requiren autorización administrativa”. Pero que encerra esta expresión?

Medicamentos ou complementos alimenticios

A súa composición baséase, sobre todo, en minerais, antioxidantes e vitaminas, sen capacidade paira curar nin previr enfermidades. Simplemente, axudan a manter os niveis adecuados de nutrientes que una boa alimentación é capaz de conseguir. “En realidade, trátase de complementos alimenticios con fins cosméticos“, precisa o director de Formación de Laboratorios Innéov, José Manuel de Blas, “pensados paira persoas cunha alimentación normal”.

Neste sentido, Ana Santamaría, secretaria da Asociación Española de Cirurxía Estética (AECE), lembra a importancia de non abusar destas pastillas e, en ningún caso, substituílas por unha alimentación equilibrada, xa que ao conter una maior concentración de vitaminas poden ter efectos nocivos na saúde: “Un exceso de ferro ou de vitamina A e E pode ser tan contraproducente paira o organismo como a súa carencia. Por iso, os nutricosméticos só producen efectos positivos cando a persoa presenta carencia dalgunha vitamina, a pesar de levar una alimentación normal, por exemplo, en épocas de tensións ou despois dun embarazo”.

Pero non todas as opinións son tan benevolentes con estes novos produtos. Desde a Universidade das Illas Baleares, o Catedrático de Bioquímica e de Bioloxía Molecular, Andreu Palou, recoñece que, “aínda que hai que considerar e analizar cada caso concreto, non existe un sistema homologable, coas suficientes garantías paira avalar as virtudes que se adoitan alegar”. De feito, segundo explica, “hai toda una heteroxeneidade de procedementos polo que a maior ou menor confianza dependerá do procedemento que se aplicou”.

Pola súa banda, desde o Colexio de Farmacéuticos de Barcelona, a vogal de Dermofarmacia, Mercè Camps, lembra que os produtos cosméticos están regulados polo Real Decreto 209/2004, que define exactamente que é un cosmético e que non o é e onde se aclara que un cosmético nunca pode ser inxerido, inhalado nin implantado. “De maneira que os produtos que se inxeren por vía oral, como as pílulas, non son cosméticos senón alimentos ou, nalgún caso, complementos alimenticios, pero non medicamentos”, aclara.

Vantaxes e inconvenientes

Sobre os seus efectos, os fabricantes afirman que comezan a ser visibles entre o tres e o seis primeiros meses, aínda que os expertos advirten de que non se trata de “pastillas milagre, senón complementos nutricionais” e, segundo explica Ana Aliaga, “é a publicidade tan agresiva que se fai destes produtos a que leva a considerar falsas crenzas“. “O problema é que os anuncios din o que a xente quere escoitar e a xente compra o produto a calquera prezo, mentres a realidade é que hai algúns estratos da pel que estas pastillas tampouco poden atravesar, por iso logo as persoas decepciónanse”, engade Santamaría, puntualizada por Palou, paira quen o importante é “valorar o éxito de modo diferente si trátase dun éxito a curto ou a longo prazo”. “A curto prazo -sinala-, pode depender máis de estratexias de mercadotecnia; a longo prazo, intervén máis o resultado que o consumidor aprecie”.

En termos similares, Mercè Camps considera que, a pesar dos bos resultados que algúns poidan achegar, os nutricosméticos non obran milagres e a súa utilización non descarta sequera o uso de cremas.

Os nutricosméticos non obran milagres e a súa utilización non descarta sequera o uso de cremas

“Os nutricosméticos e as cremas son produtos diferentes que se complementan e, como tal, o máis conveniente é utilizar ambos os ao mesmo tempo”. Segundo indica, mentres as pílulas teñen una acción interna de nutrición que beneficia en concreto á pel, as cremas presentan uns efectos “inmediatos” ao aplicarse directamente sobre a dermis. “Por tanto, desde o punto de vista cosmético, é mellor utilizar cremas que pílulas”, apunta Camps. “Por exemplo -continúa Aliaga- , non se concibe unha maquillaxe se non se aplicou antes una crema hidratante, da que xamais se debe prescindir”.

Tamén José Manuel de Blas define neste caso os tratamentos orais como “aqueles que conseguen chegar ás capas internas da pel e a todas as partes do corpo, fronte ás cremas, que só chegan ao rostro”, aínda que subliña que as cremas e as pastillas “son complementarias” e avoga, una vez máis, polo uso de ambos os produtos pese ao aforro de tempo que poida supor inxerir una pastilla.

Una pastilla paira cada problema

En España, a venda de complementos alimenticios supón cada ano algo máis de 90 millóns de euros. Una cifra que en Reino Unido ascende a 470 millóns e en Alemaña supera os 380 millóns. As previsións apuntan que paira o ano 2007 as vendas crecerán un 14%.

Precisamente, as máis vendidas son as pastillas que aseguran combater o envellecemento da pel, elaboradas con principios activos naturais paira achegar firmeza e hidratación. Todas elas están fabricadas como complementos nutricionais, polo que non existe una idade determinada paira comezar a tomalas, aínda que, segundo lembra Aliaga, “as pastillas que están pensadas paira conseguir una maior firmeza da pel, son máis utilizadas a partir dos 40 anos”.

Ademais destas pílulas, destacan aquelas que din deter a oxidación das células, activar a formación de melanina e prolongar o bronceado da pel, achegar ceramidas que eviten a sequedad e a cute áspera, previr as estrías e combater a pel de laranxa, reforzar as uñas quebradizas, conseguir un ventre plano ou un bo alento, controlar o peso, mellorar a beleza do pelo e favorecer o fluxo sanguíneo paira reducir a hinchazón das pernas. Comprimidos todos eles cuxo obxectivo é mellorar o aspecto exterior pero dos que, segundo advirte Santamaría, “non convén abusar “. “Non se pode substituír una boa alimentación por estas pastillas. Creemos que todo se soluciona cunha pastilla, pero a flacidez da pel ou á graxa acumulada é mellor combatela cunha boa alimentación e exercicio físico, non hai fórmulas máxicas”, sentenza.

Respecto da dose diaria, é necesario ler sempre o prospecto antes de calquera toma e, en caso de dúbida, consultar co farmacéutico, que será, segundo Aliaga, quen indique como administralo. Pódese ir á farmacia e comprar o produto sen necesidade de receita médica, pero hai que seguir as pautas que ditan os tratamentos porque algúns só deben realizarse durante un período de tres meses. “O máis indicado é adecuarse ás normas que aparecen no prospecto”, explica a doutora. “O farmacéutico é un profesional perfectamente capacitado paira recomendar estes produtos desde a oficina de farmacia”, afirma tamén Camps, quen aconsella “seguir sempre as instrucións da etiquetaxe dos produtos”.