Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Saúde e psicoloxía

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

Os médicos din que hai que aprender a vivir coa legionela

Aseguran que é case imposible evitar a aparición de casos por exhaustivo que sexa o control

  • Autor: Por
  • Data de publicación: Xoves, 22deAgostode2002

Este verán a legionela volveu a pór en xaque ás autoridades sanitarias de medio país. No que vai de mes, a bacteria xa causou catro mortes. Agosto vive un goteo de casos continuo que está a afectar especialmente á Comunidade Valenciana e Cataluña. Nesta última, concretamente na localidade barcelonesa de Mataró, atópase o brote máis grave, con dous falecidos e 89 afectados ata o momento.

Parece que España ten dificultades para controlar a infección este ano, a pesar das medidas de control e prevención que puxo en marcha o Ministerio de Sanidade en 2001. Pero expertos en enfermidades infecciosas consultados coinciden en que é case imposible evitar a aparición de casos por exhaustivo que sexa o control.

O doutor Miquel Sabriá, responsable da Unidade de Enfermidades Infecciosas do Hospital Germans Trias i Pujol, de Barcelona, é un dos especialistas que está convencido de que vivir sen legionela é “unha aspiración utópica”. Referencia en Europa no estudo da legionela, o doutor Sabriá considera que situacións como a actual entran dentro do previsible: “Dicir que a legionela é evitable ou que non se poden tolerar brotes como os que estamos a vivir é un total descoñecemento da enfermidade”. E pregúntase: “Como se poden controlar os miles de torres de refrixeración ou os centos de establecementos termais de todo o país ? Resulta fácil falar desde un despacho, pero cando che metiches no interior de moitas torres de refrixeración dásche conta da realidade do problema”.

Como o tráfico

Segundo este especialista, aínda que se cumprise fielmente a normativa de prevención, a legionela seguiría facendo acto de presenza. “Serían casos esporádicos, brotes pequenos e probablemente non se repetirían situacións tan graves como as vividas en Murcia o ano pasado ou en Alcalá de Henares (Madrid). A medida que empecen a porse en marcha as diferentes medidas de control, diminuirán os casos, pero haberá que aprender a vivir con ela durante moitos anos”.

Da mesma opinión é o doutor Emilio Bouza, xefe do Servizo de Microbiología e Enfermidades Infecciosas do Hospital Gregorio Marañón, de Madrid: “Probablemente, poderían mellorarse as medidas de control, aínda que, como no tráfico, é imposible pór un policía detrás de cada persoa que corra moito ou de cada curva en mal estado”.

O doutor Bouza, que diagnosticou o primeiro caso de legionela en España, considera que é un dos prezos que deben pagarse polo desenvolvemento e a calidade de vida.

As cifras, con todo, non incitan á calma. Desde 1997, ano no que a legionelosis converteuse nunha enfermidade de declaración obrigatoria, os casos multiplicáronse por sete. Os expertos explican esta progresión no maior coñecemento da enfermidade: “Sempre houbo casos, pero antes non saían á luz. Agora contamos cun sistema de detección que permite saber se estamos ante unha pneumonía por legionela cunha sinxela análise de ouriños”, comenta o doutor Antonio Torres, director do Instituto de Pneumoloxía e Cirurxía Torácica do Hospital Clínic, de Barcelona.

Na maioría dos hospitais españois o test aplícase de forma sistemática ante a sospeita dun caso de pneumonía. Non se actúa da mesma maneira noutros países europeos. De feito, no Reino Unido, onde a legionelosis tamén está a facer estragos, non é unha enfermidade de declaración obrigatoria. A xuízo do doutor Sabriá, España ten máis casos que a media europea, en parte, porque se diagnostica máis, “e debemos seguir facéndoo, aínda que asuste o impacto mediático”.

Máis sancións

A pesar dos últimos brotes, Sanidade é optimista porque diminuíron nun 10% os casos con respecto ao ano anterior.

Para o director de Saúde Pública, José María Martín Moreno, o descenso explícase polas medidas adoptadas no Real Decreto de 2001 para controlar as instalacións. “Un bo documento de partida que se revisará en setembro, porque existe un grupo de traballo que actualizará periodicamente o decreto e non só polos brotes do verán”. Nesa reunión non se descarta que se intensifiquen as medidas de inspección e control, así como as sancións.

Novas vías de contaxio

A terra húmida e a auga, estancada ou corrente, son os ambientes preferidos pola legionela para asentarse e proliferar. As conducións de auga e climatización son as reservas nas que a bacteria se fai forte. Despois, só necesita un medio difusor para dispersarse no aire e chegar, por inhalación, ata os pulmóns da súa vítima. Por iso preocupa tanto o correcto estado destas instalacións.

Pero hoxe os científicos están a cuestionarse se a inhalación é o único mecanismo de transmisión da enfermidade. A última formulación fronte a esta bacteria é que a inxesta ou gargarismos con auga contaminada tamén pode ser unha nova vía de contaxio.

“Nestes momentos démonos conta de que aínda nos falta moito por saber da legionela. Estamos a cuestionarnos aspectos que antes estaban perfectamente establecidos e que, entre outras cuestións, poderían explicar por que non sempre somos capaces de atopar o foco da infección en todos os brotes”, explica o doutor Miquel Sabriá. De momento, xa se sabe que algúns enfermos que utilizan sondas nasogástricas puideron contraer a infección, por microaspiración, ao facerlles lavados de boca con auga contaminada.

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións