Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Saúde e psicoloxía > Prevención

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

Perigos asociados á asma na montaña

Os expertos aconsellan extremar as precaucións en excursións a altitudes superiores a 3.000 metros, mentres que destacan os beneficios de altitudes inferiores

Img montaneros Imaxe: K Rayker

Ata hai pouco, deportes extremos como a alta montaña ou o submarinismo parecían inalcanzables para as persoas asmáticas. As melloras na prevención e o tratamento desta enfermidade permiten agora unha maior disposición para este tipo de actividades, aínda que os expertos suxiren ter moito máis en conta os factores desencadenamentos das crises. Aínda que nos deportes de alto rendemento os principais factores de risco céntranse nunha posible maior inhalación de contaminantes e alérgenos, no caso da alta montaña, o principal perigo débese á altitude. A Sociedade Española de Pneumoloxía e Cirurxía Torácica insiste nas recomendacións para estes pacientes e presentou unha guía de manexo da asma tamén para educadores.

A asma é unha enfermidade crónica que, sen control, afecta de forma considerable á vida do paciente. Segundo datos da Sociedade Española de Pneumoloxía e Cirurxía Torácica (SEPAR), é común en preto de tres millóns de españois. Os cambios sociais dos últimos anos, que xeneralizaron a práctica deportiva e o turismo, levaron aos pacientes asmáticos a realizar actividades que ata agora non estaban ao seu alcance. Isto debeuse á mellora das técnicas de prevención, diagnóstico e tratamento da enfermidade.

A SEPAR aproveitou a época de verán para lembrar aspectos que xa destacou en 2008 coa publicación da “Guía da asma en condicións ambientais extremas”: aínda que a media montaña, entre 1.500 e 2.000 metros, considérase o ambiente idóneo para as persoas asmáticas, a partir dos 3.000 metros deben extremarse as precaucións e, mesmo, recoméndase evitar tales altitudes. Pídese aos pacientes que coñezan ben a súa enfermidade para controlala, así como os factores desencadenamentos dunha crise, as reaccións do organismo e, sobre todo, aconséllase visitar ao neumólogo antes de realizar unha actividade de risco.

A clave está na altitude

Son moitas as actividades deportivas que levan a cabo na montaña: sendeirismo, escalada, alpinismo, bicicleta, descenso de barrancos, carreiras pedestres, espeleología, parapente… No inverno, a estas engádese o esquí, o snowboard, a marcha con raquetas ou a escalada en xeo. En todos os casos deberán valorarse os riscos que implica a asma, xunto co esforzo necesario e a altura en que un se atope.

O paciente debe ser consciente da importancia de controlar a súa enfermidade tanto na rutina diaria como en situacións menos comúns

Aínda que nos deportes de alto rendemento os principais factores de risco céntranse nun posible incremento da inhalación de contaminantes de distinta índole e alérgenos (que poden alcanzar as zonas máis distales da árbore respiratoria), no caso da alta montaña o principal perigo relaciónase coa altitude. A medida que se ascende, a temperatura diminúe 1º C cada 50 metros, de modo que o aire arrefríase e é cada vez máis seco. Outro risco engadido é a conxestión nasal motivada pola rinitis, que impide a correcta humidificación do aire, o seu filtrado e o quecemento adecuado. Con todo, aumenta a hiperactividade bronquial e a gravidade dos síntomas (exacerbaciones).

Superar os 3.000 metros implica saber distinguir unha posible crise de asma do mal agudo de montaña ou mal de altura. Na asma, ademais da dor de cabeza, se tose e tense dificultade respiratoria. Con todo, moverse entre 1.500 e 2.000 metros ten efectos beneficiosos porque é nesta altura onde non hai ácaros, contaminantes nin fungos e a polinización é moi curta. Nestes casos, os expertos recomendan a actividade deportiva na montaña se a asma está ben controlado.

Recomendacións

O paciente debe ser consciente da importancia de controlar a enfermidade tanto na rutina diaria como nunha situación pouco común. A SEPAR insta a visitar antes da viaxe ao neumólogo, que achegará consello segundo a altitude, a forma física, a natureza do terreo e a proximidade dunha posible atención sanitaria adecuada. Se se pretende superar os 3.000 metros, ademais, hai que realizar unha avaliación psicolóxica, a valoración do grao de actividade que levará a cabo e os obxectivos da actividade deportiva.

A equipaxe, doutra banda, debe conter sempre a medicación antiasmática. Unha vez na montaña, é necesario protexer o nariz e a boca das baixas temperaturas con pasamontañas ou máscaras especiais e tratar o mal de montaña ao notar o primeiro síntoma. A alimentación tamén debe ser adecuada, como en calquera deportista. Hai que suplementar a inxesta calórica con 350 kcal por cada hora de exercicio sobre a inxesta habitual (1.600-2.000 kcal) e inxerir de 4 a 5 litros de auga ou líquidos isotónicos a temperaturas demasiado frías. É preferible beber pouca cantidade, pero a miúdo. Tampouco o café, o té ou o chocolate son as mellores opcións para hidratarse, polo seu efecto diurético.

O control doutras enfermidades paralelas (rinitis ou infección respiratoria, entre outras), dispor dun botiquín básico de emerxencia que conteña un espirómetro portátil de turbina e un pulsioxímetro, comunicar o estado asmático aos compañeiros, planificar a alimentación e levar algunha botella portátil de osíxeno son outros consellos dos especialistas.

MANUAL PARA EDUCADORES

Img
A SEPAR presentou no seu último congreso nacional a “XEMA (Guía Española para o Manexo da Asma) Educadores. Manual do educador en Asma”, que se suma á serie de publicacións XEMA dirixidas a profesionais e a pacientes, cuxo obxectivo é mellorar a información sobre a enfermidade e a formación do profesional sanitario en aspectos concretos. Esta publicación, na que participaron 27 expertos, está destinada aos profesionais relacionados co manexo da asma. Segundo esta sociedade, pretende ser o documento de referencia en España para os educadores da enfermidade.

Contén aspectos esenciais, de forma concreta, sinxela e moi útil. Destaca técnicas para conseguir o desenvolvemento de habilidades de comunicación específicas elaboradas por neumólogos, persoal de enfermaría e psicólogos. Tamén se fai mención aos tratamentos máis utilizados, en especial aos inhaladores, e a factores educacionales en grupos como as mulleres embarazadas, os nenos e os adolescentes.

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións