Artigo traducido por un sistema de tradución automática. Máis información aquí.

Intercambio de xenes da gripe aviaria

Expertos estadounidenses achan unha nova cepa de gripe porcina composta de xenes tanto da gripe aviaria como da porcina
Por Marta Chavarrías 3 de Xaneiro de 2008
Img granja avicola

A gripe aviaria, que continúa dando novos casos en países como Polonia ou Rumania, marca tamén boa parte da axenda de autoridades en sanidade animal de todo o mundo. Tamén o fai dun amplo sector da comunidade científica, como veterinarios do Servizo de Investigación Agrícola estadounidense (ARS, nas súas siglas inglesas), que acaban de identificar unha nova cepa da gripe porcina cunha particularidade molecular: a súa composición inclúe xenes tanto da gripe aviaria como da porcina.

En 2006 expertos da Universidade de Minnesota detectaban en dous grupos de porcos distintos un mesmo patógeno. O punto de unión entre estes dous grupos estaba no consumo de auga procedente de estanques frecuentados por algunhas aves acuáticas migratorias, consideradas unhas das responsables da expansión do virus da gripe aviaria H5N1. Tras realizar varios estudos, entre eles de carácter molecular, os expertos, en colaboración con veterinarios do ARS e da Universidade Estatal de Iowa, pertencentes ao Centro Nacional de Enfermidades Animais de EE.UU., puideron concluír agora que o patógeno é un virus de gripe do subtipo H2N3 relacionado «directamente cunha cepa que infecta os ánades reais».

Intercambio de xenes

O subtipo chamado H2N3 está composto por xenes tanto da gripe aviaria como da gripe porcina, segundo expertos do ARS
Da investigación estadounidense, publicada en Proceedings ‘of the National Academy of Sciences’, pode concluírse que na cepa H2N3 illada da gripe porcina, tanto o segmento do xene H2 como do N3 da gripe aviaria mesturáronse con segmentos de xenes dos virus máis comúns da gripe porcina. Que significa isto? En liñas xerais, estas «mutacións» confiren aos virus H2N3 capacidade para infectar aos porcos, e estes convértense nunha especie de «recipiente», segundo os expertos do ARS, dos virus de gripe que poden infectar tanto ás aves, como a porcos e mesmo humanos.

Os obxectivos máis inmediatos, atendendo a estas conclusións, deben ir encamiñados a aumentar a vixilancia do gando porcino para descartar a presenza dos virus do subtipo H2 e outras cepas que poderían infectar tamén ás persoas.

En 2003 expertos chineses confirmaban por primeira vez a identificación do virus da gripe aviaria H5N1 en porcos. Durante o Simposio Internacional de Prevención e Control da Síndrome Respiratoria Agudo e Grave e a Gripe Aviaria, celebrado en Pequín, os expertos confirmaban a «cadea de contaxio de aves a mamíferos», que se convertían no «lugar idóneo» para a mestura de virus. Entón, a Organización Mundial da Saúde (OMS) cualificaba a noticia como un «toque de atención» para o establecemento de medidas de control do virus mutante.

Risco latente

O risco de propagación do virus da gripe aviaria continúa. Así o demostran os últimos casos confirmados en países como Polonia, onde se tiveron que sacrificar máis de 110.000 aves tras a detección de catro casos en só unha semana procedentes de granxas situadas a uns 120 quilómetros de Varsovia. Tamén confirmou casos nas últimas semanas Rumania, concretamente no Delta do Danubio, onde se localizaron varias aves mortas. Neste caso tivéronse que sacrificar unhas 100 aves de granxa, e as primeiras investigacións apuntaban como orixe da infección o contacto con especies migratorias.

En Arabia Saudita, a enfermidade cobrábase a vida dunhas 90.000 aves de dúas granxas, e no Reino Unido o último brote do virus H5N1 da gripe aviaria obrigaba a sacrificar uns 24.000 pavos dunha granxa do sueste do país. Jacques Diouf, director xeral da Organización das Nacións Unidas para a Agricultura e a Alimentación (FAO) afirmaba, durante a Conferencia Internacional de Nova Deli sobre Gripe Aviaria e Pandémica, que a gripe aviaria aínda pode «causar unha pandemia mundial». Segundo o experto, trátase dunha das enfermidades que máis ejemplifica o «risco de patógenos viaxando longas distancias en períodos de tempo curtos».

ESTRATEXIA PARA A CRISE

Img pollos4Durante os anos 2003 e 2007 un total de 60 países de Asia, Europa e África confirmaron unha infección polo virus da gripe aviaria H5N1; de todos eles, 26 confirmaron brotes en 2007; ata decembro de 2006 elimináronse ou morreron máis de 200 millóns de aves. Na maioría dos casos, os brotes producíronse en aves de curral domésticas.

Son datos da Organización Mundial de Sanidade Animal (OIE), que mantén activas as estratexias adoptadas xa en 2005, cando se celebrou a primeira Conferencia Internacional sobre a Gripe Aviaria H5N1. As bases que sentaron entón, e que continúan vixentes, pretenden afrontar a enfermidade na fonte animal, desenvolver a capacidade de alerta temperá e de resposta rápida dos servizos veterinarios, aplicable a calquera enfermidade animal importante, incluídas as zoonosis.

Segundo os últimos datos da Dirección de Produción de Sanidade Animal da FAO, os focos de gripe aviaria en aves domésticas e outras especies foron especialmente altas entre xaneiro e abril de 2007, cun pico rexistrado en marzo. De maio ata finais de setembro os brotes diminuíron, aínda que durante novembro e decembro volveron a aumentar. As dúas organizacións (OIE e FAO) teñen un plan mundial en común para a loita contra a gripe aviaria. Ademais, comparten a Rede Mundial sobre a Gripe Aviaria (OFFLU), cuxa finalidade é coordinar a investigación, proporcionar diagnósticos de confirmación, e manter unha ligazón coa OMS na análise das cepas do virus.