Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Este artículo ha sido traducido por un sistema de traducción automática. Más información, aquí.

Novas técnicas para a detección de patógenos

O desenvolvemento de novos métodos inmunológicos, xenéticos e eléctricos tentan dar unha resposta máis rápida á detección de patógenos en alimentos

img_analisis_p

Desde o momento no que o consumidor demanda alimentos seguros, son moitos os temas que se relacionan coa seguridade alimentaria. No entanto, a pesar da preocupación que espertan os alimentos transxénicos, ou mesmo a gripe aviaria, o que realmente ten repercusión inmediata sobre os consumidores é o risco de que se produza contaminación microbiológica a través de microorganismos patógenos. Ata agora, para conseguir unha boa detección destes patógenos, a través de análises laboratoriales, necesitábase unha semana. Desde hai anos, a investigación de novas técnicas traballa para reducir este tempo.


A investigación para a detección de microorganismos patógenos levou a unha infinidade de artigos e a un importante investimento por parte de empresas do sector para tentar pór no mercado sistemas adecuados. Tras case 20 anos, conseguiuse, no mellor dos casos, unha redución de ata 24 horas na obtención dos resultados de análises, sempre en laboratorios especializados.

Foi máis recentemente cando se empezaron a axuntar sistemas inmunológicos, xenéticos e eléctricos para tentar dar unha resposta máis temperá. Nas últimas semanas, o Departamento de Agricultura estadounidense (USDA, nas súas siglas inglesas) está a traballar sobre varias técnicas, xa coñecidas desde hai tempo, pero que unidas poderían axudar na detección dos patógenos máis importantes en poucas horas. O obxectivo é que os inspectores poidan dispor dun sistema de cribado que permita dar unha idea da situación en poucas horas.

Patógenos e detección rápida
O uso de detectores con capacidade para recoller sinais inferiores permite reducir o tempo de incubación e de detección de patógenos

A contaminación microbiológica dos alimentos é o principal quebradizo de cabeza, desde o punto de control de calidade, da maior parte da industria alimentaria no mundo actual. Por iso hai que establecer que microorganismos quérense detectar, en que produtos e con que fiabilidade. Cada país ten un grupo de microorganismos que preocupan especialmente. Entre eles xeneralizouse o control de Salmonella e Listeria monocytogenes e, dependendo dos países, Campylobacter. Para conseguir un control rápido, as técnicas que se impuxeron nos últimos anos foron claramente as inmunológicas. Xunto a estas trabállase sobre as moleculares, aínda que aínda non se xeneralizaron tanto.

Ao mesmo tempo, as técnicas xenéticas necesitan un equipamento cun custo máis ou menos importante e un laboratorio correctamente equipado. Con todo, as técnicas inmunológicas pódense aplicar en formato de kit en calquera situación e, mesmo, poden non requirir nin a existencia dun laboratorio especializado. Unha técnica moi utilizada polos protocolos de análises inmunológico é a denominada ELISA, pouco eficaz na detección directa de patógenos nos alimentos. Para conseguir un resultado óptimo é imprescindible un pre-enriquecemento capaz de incrementar do número de microorganismos viables. Desta forma, é posible aumentar o sinal e detectar a presenza do patógeno.

Tradicionalmente, a técnica ELISA foi substituída por outras que integran todos os pasos do protocolo nun único kit. O problema é que se necesitan como mínimo 24 horas para poder obter resultados. Evidentemente é un avance, pero en casos nos que os tempos dos que se dispoñen son inferiores. Para iso, un dos posibles métodos é o emprego de detectores con capacidade para recoller sinais inferiores, o que indubidablemente reducirá os tempos de incubación e de detección.

Sensores para a detección

Recentemente desenvolveuse un método, máis efectivo, que utiliza un sensor inmuno-electroquímico. O método consiste en utilizar un sensor que se enche con anticorpos específicos. Con iso, conséguese que a matriz teña elementos específicos do microorganismo a detectar. Isto anticorpos son de captura, e pretenden reter ao patógeno, para que posteriormente poida haber unha detección sen interferencias con compoñentes do alimento ou doutros microorganismos.

Para chegar a este punto, primeiro a mostra hase de suspender nunha solución de recuperación para suspender o sensor na mostra. Posteriormente lávase o eléctrodo para eliminar os restos de alimento e mergúllase nunha solución con anticorpos de detección marcados con partículas de ouro. Finalmente, faise outro lavado e procédese a facer a detección.

O segredo para conseguir unha detección rápida é aplicar o sistema que mellor detecte pequenos sinais emitidos polas partículas de ouro. Entre eles, os cambios que se producen nos sinais electroquímicas que se xeran no medio. Segundo os datos que se están obtendo, poderíanse ter resultados nun oito horas, cunha mínima manipulación.

ALIMENTOS DE APLICACIÓN

Uno dos puntos fundamentais do novo método é a aplicación sobre un tipo de alimento concreto, xa que a nova ferramenta non é aplicable a calquera tipo de alimento e en calquera circunstancia. Para poder ter un bo resultado, o patógeno ha de estar activo ou con capacidade para multiplicarse rapidamente nun caldo de recuperación estándar.

Por este motivo, a aplicación está a empezarse a desenvolver sobre carne e produtos derivados. Desde hai tempo púxose en evidencia que a carne é un dos substratos nos que as salmonelas crecen especialmente ben, así como coa proteína de soia.

Se o sistema funciona ben podería chegar a converterse nun dos protocolos de traballo empregados polos inspectores á hora de aceptar lotes de carne e produtos derivados importados en EEUU, factor polo que podería chegar a converterse nun dos métodos de referencia en todo o mundo.

Bibliografía

  • Bergwerff AA, van Knapen F. 2006. Surface plasmon resonance biosensors for detection of pathogenic microorganisms: strategies to secure food and environmental safety. J AOAC Int. 89(3):826-31
  • Yang Z, Li E, Balagtas C, Slavik M e Paul D. 2000. Immunoelectrochemical Assay in Combination with Homogeneous Enzyme-Labeled Antibody Conjugation for Rapid Detection of Salmonella. Electroanalysis 10(13):913-16

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións