Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

Novos retos da acuicultura ante as bacterias

Expertos noruegueses detectan no bacallau de acuicultura unha nova bacteria da familia "Francisella", que pode afectar a especies como o mero ou a tilapia

Img francisella Imaxe: Wikimedia

A acuicultura debe facer fronte, unha vez superadas as primeiras expectativas de produción, a novos retos relacionados coa sanidade e a seguridade dos produtos. Un deles son as enfermidades dos peixes, que constitúen un importante factor de risco que limita a viabilidade deste tipo de produción, se se ten en conta ademais que a maioría dos patógenos bacterianos están adaptados xa tanto a augas doces como mariñas. Desde hai anos trabállase para o control deste tipo de enfermidades, e un estudo acaba de dar cunha nova bacteria patógena que afecta o cultivo de bacallau en Noruega, a Francisella philomiragia noatunensis.

ImgImagen: Wikimedia

A produción mundial da acuicultura en 2004 foi de 45,5 millóns de toneladas e, durante o mesmo ano, o 43% da cantidade total de peixe destinado ao consumo humano procedeu deste sector. Isto é o que reflicte o informe “O estado mundial da pesca e a acuicultura” (SOFIA), da Organización das Nacións Unidas para a Agricultura e a Alimentación (FAO). En España, a produción representa o 3% da mundial e o 25% da europea. As cifras son un claro indicador do continuo crecemento da acuicultura en todo o mundo, o que leva implícito que aparezan novos retos aos que facer fronte. No ámbito comunitario, onde se crían sobre todo peixes de auga doce e de mar e moluscos, unha das prioridades é garantir a seguridade dos produtos a través do fomento da investigación de novas patoloxías.
Ameaza para o bacallau
A nova bacteria detectada en bacallau de piscifactoría está presente de forma natural nas augas costeiras
Un destes estudos, realizado por expertos noruegueses, acaba de dar cunha nova bacteria, que denominan “Francisella philomiragia noatunensis”, da familia “Francisella spp”, que afectaría o cultivo de bacallau e que, segundo o Instituto Veterinario de Noruega, afectaría ao 40% dos exemplares adultos dunha piscicultura, causándolles a morte en cinco meses. Aínda que os traballos realizados ata o momento determinaron que a bacteria non crece a 37º C e que é difícil que poida transferirse a animais de sangue quente, os expertos descoñecen aínda cal é a súa verdadeira magnitude e se pode afectar tamén o bacallau salvaxe.

Ata agora esta bacteria identificouse en tilapia de Taiwan e en peixes mariños de Xapón, aseguran os responsables do estudo noruegués, que apostan por continuar a investigación para desentrañar as dúbidas que aínda se cinguen sobre os seus posibles efectos, como ata que punto pode afectar os salmóns. O que si se sabe desta bacteria é que vive nas células de peixes como o bacallau e o salmón e que está presente de forma natural nas augas costeiras, o que indica que pode estenderse a outras especies mariñas.

A contaminación por bacteria “Francisella philomiragia” xa foi considerada unha enfermidade emerxente de etiología bacteriana con efectos nos cultivos mariños, concretamente en especies como o bacallau, o mero, a robaliza e a tilapia. Algunhas das investigacións suxiren que a orixe de enfermidades como esta podería estar nas poboacións salvaxes de peces ou mamíferos mariños, que actuarían como un importante reservorio de certos patógenos. Aínda que os expertos non descartan que poida atoparse tamén no medio acuático, posto que se illaron diferentes tipos de Francisella “” non só nos animais senón na auga e o chan.

O carácter emerxente da bacteria “Francisella philomiragia” viría dado pola súa recente detección, no ano 2000, cando se describiu o novo patógeno intracelular responsable de mortes de poboacións de bacallau en Noruega ou de mero en Taiwan.
O salmón
Xunto ao bacallau, o salmón é outra das especies á que a acuicultura dedica unha parte importante da súa atención. E tamén o fai a parte de investigación, que se está centrando en determinar como actúa e en que grao afecta a bacteria “Piscirickettsia salmonis”, descuberta en 1989 en Chile, onde causou importantes perdas no sector acuícola, aínda que tamén afectou a países como Canadá, EE.UU., Noruega, Escocia e Irlanda. Esta bacteria, cando afecta os salmóns, provoca a enfermidade denominada piscirickettsiosis, que produce unha importante mortalidade do peixe, especialmente durante a época de primavera e outono, que é cando a bacteria ten maior facilidade de replicarse (nuns 15 a 18° C).

PEIXE, SALVAXE Ou DE ACUICULTURA?

A finais de 2006, e segundo o informe “O estado mundial da acuicultura”, da FAO, case a metade do peixe que se consumía en todo o mundo procedía da acuicultura e non do mar. Ademais de facer fronte a cuestións relacionadas co medio ambiente, este tipo de produción de alimentos fixo fronte a un novo debate, que é o que expón se existen diferenzas nutricionais ou físicas, entre outras moitas, entre o peixe que se cría en catividade ou o que crece a mar aberto. A crenza é que o primeiro é de menor calidade, aínda que a maior parte das investigacións neste campo admiten que é moi difícil distinguir a diferenza entre un e outro, e en canto á calidade, non difire moito un doutro.

Nesta mesma liña pronunciábase a Autoridade Europea de Seguridade Alimentaria (EFSA) que nun informe admite que “non hai diferenzas apreciables en termos de seguridade e valor alimenticio”. Pero o consumidor debe coñecer a procedencia do peixe que atopa no mercado, e para iso conta coa etiquetaxe, que lle ofrece esta información desde 2002, cando algunhas normativas europeas empezaron a obrigar a mencionar o método de produción (pesca extractiva, pescado en augas doces, de acuicultura ou marisqueo), o nome da zona onde se capturou ou criado, o modo de presentación (eviscerado, cocido, fileteado, ou descongelado, entre outros) e, no caso de que estea envasado, o peso neto.

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións