Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Seguridade alimentaria

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

Nutrición e inocuidad en seguridade alimentaria

As novas concepcións de seguridade alimentaria tenden a incorporar o acceso aos alimentos, o seu inocuidad e os factores nutricionais

De acordo á definición aprobada polo Cume Mundial sobre a Alimentación organizada pola FAO en xuño do ano 2002, existe seguridade alimentaria cando todas as persoas teñen en todo momento acceso físico e económico a suficientes alimentos inocuos e nutritivos para satisfacer as súas necesidades alimenticias e as súas preferencias a fin de levar unha vida activa e sa. A seguridade alimentaria conseguiuse cando se garante a dispoñibilidade de alimentos, a subministración é estable e inocuo e todas as persoas téñenos ao seu alcance.

Con todo, desde esas datas, varios feitos modificaron a perspectiva da seguridade dos alimentos, en especial nos países desenvolvidos. Nestes países, o acceso aos alimentos, en canto a cantidade e calidade está xeralmente asegurado, aínda que, en determinadas circunstancias, poden non ser completamente inocuos. En canto ás características nutritivas, os alimentos que consumimos posúen unha composición coñecida, pero a avidez polo consumo de alimentos enerxéticos é tan elevado que se está pondo de manifesto a existencia dun problema nutricional de primeira orde, o que poderá supor un dos retos de saúde pública máis importantes no noso futuro inmediato.

De acordo coas novas apreciacións que se están dando, ao falar de seguridade alimentaria, ao mesmo tempo que se considera a inocuidad dos alimentos que consumimos, haberá que empezar a incorporar feitos nutricionais que facilitan a redución no consumo de enerxía total nas dietas dos países desenvolvidos.

Seguridade nos diferentes países
Os factores nutricionais e a inocuidad dos alimentos forman parte das novas definicións de seguridade alimentaria

Hoxe en día preto de 800 millóns de persoas nos países en desenvolvemento padecen de desnutrición crónica, aínda que nos últimos anos os gobernos, con axuda da FAO, encargáronse de abordar, na medida das súas posibilidades, os problemas de abastecemento e dos factores que os xeran. Esta situación empeorará co crecemento demográfico mundial (prevese que a cifra actual de 5.700 millóns de persoas aumente a 8.300 millóns para o ano 2025) a menos que se tomen medidas concretas e de forma inmediata.

Con todo, nos países desenvolvidos, a situación é ben distinta. O acceso aos alimentos é alcanzable para a inmensa maioría da poboación, e aínda que a compra atópase condicionada polo prezo nalgúns casos, o consumo adoita estar marcado polo feito de que o alimento sexa apetecible ou agradable aos sentidos.

Desde hai tempo coñécese que os alimentos posúen unha mellor textura e unha mellor cor e gusto cando a calidade e cantidade de graxas que incorpora é elevada. É normal, neste sentido, que a percepción do consumidor sexa máis favorable para aqueles alimentos que as incorporan na súa composición que cos que non o fan. Outro elemento a ter en conta é a maior apetencia natural cara a «o doce». O produto estrela como endulzante natural é a sacarosa ou azucre común.

A combinación de ambas as apetencias redunda nunha conclusión sinxela. Se se incrementa o consumo de graxas e de azucre, a dieta faise máis rica energéticamente e por tanto, téndese a un incremento do peso por acumulación de graxa no noso organismo.

Importancia da cultura gastronómica

O Programa Especial de Seguridade Alimentaria das Nacións Unidas, xestionado pola FAO, fúndase hai 10 anos. Na Conferencia Internacional das Nacións Unidas sobre o Medio Ambiente e o Desenvolvemento (CNUMAD), celebrada en Río de Janeiro aprobouse, entre outras cousas que: «O máis importante da seguridade alimentaria (…) é mellorar substancialmente a produción agrícola dunha maneira sustentable e lograr unha mellora importante do dereito da poboación a recibir suficientes alimentos que se correspondan cos seus hábitos culturais».

A definición é de especial interese non só para os países en desenvolvemento. Desde fai varias decenas de anos, sinalouse que as dietas aparentemente máis sas son a mediterránea e a xaponesa. Con todo, na sociedade occidental os hábitos alimentarios tradicionais se han ido perdendo, e non está claro que se vaian a recuperar. Hai un fenómeno de substitución por alimentos fáciles de preparar, que se consomen rápido e que se presentan de forma moito máis apetitosa. As consecuencias en forma de cambios non parecen moi saudables.

Esta volta desexable á dieta mediterránea non se vai a poder realizar no futuro se non é coa colaboración da industria alimentaria. E isto é relevante, posto que co noso actual ritmo de vida, dedicar varias horas, cada día, á compra de alimentos e á súa elaboración tradicional faise especialmente complexo. Para evitalo, farase especialmente importante poder dispor dos diferentes ingredientes xa preparados, con composicións e características similares ás dos pratos tradicionais.

IMPORTANCIA DA DIETA E A SAÚDE

Img obesidad1
A relación entre dieta e saúde é sabida desde a antigüidade, pero a súa relación con problemas de enfermidades concretas como a diabetes, a hipertensión, problemas de tipo cardíaco, tumoral, ou renal, entre moitos outros, está a verse con máis frecuencia na actualidade, ao incrementarse de forma significativa o número de persoas afectadas.

Os custos asociados á obesidade en España superan os 2.500 millóns de euros anuais. En boa medida son debidos á estreita relación que ten a obesidade con outras enfermidades.

Algunhas voces proclaman que a incidencia destas enfermidades e os seus custos asociados poderían reducirse mediante intervencións sanitarias que propiciasen unha perda de peso. O obxectivo, ademais de combater patoloxías prevalentes asociadas, sería mellorar a calidade de vida e en paralelo, reducir o gasto en medicamentos, as estancias hospitalarias e o custo sanitario en xeral.

Por tanto unha mellora da calidade da alimentación está intimamente relacionada cunha mellora na seguridade alimentaria e coa inocuidad dos alimentos e as súas compoñentes entendida desde unha perspectiva máis global. A súa vixilancia nestes termos, ademais de propiciar unha redución do gasto sanitario, supón que nutrición e inocuidad van constituír a base do que se está entendendo como alimentación saudable.

Bibliografía

  • Bray G.A., Nielsen S.J. e Popkin B.M. 2004. Consumption of high-fructose corn syrup in beverages may play a role in the epidemic of obesity. Am. J. Clinical Nutrition. 79:537-543.
  • Vázquez Sánchez R. e López Alemany J.M. 2002. Os custos da obesidade alcanzan o 7% do gasto sanitario. Rev Esp Econ Saúde. 1(3):40-42.

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións