Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Seguridad alimentaria > Normativa legal

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

Ovos con publicidade enganosa

O Tribunal de Xustiza da UE considera que a publicidade debe adecuarse a un consumidor medio informado e razoablemente atento e perspicaz

En determinadas ocasións, especialmente cando existen dúbidas sobre a interpretación correcta do dereito comunitario respecto de mencións supostamente enganosas paira o consumidor final, os tribunais nacionais dos diferentes Estados membro acoden ao parecer do Tribunal de Xustiza das Comunidades Europeas (TJCE). Uno destes supostos deuse no caso da normativa comunitaria sobre comercialización de ovos, cuxa modificación acaba de producirse cunha nova modificación do Regulamento 1907/1990, publicada no Diario Oficial da Unión Europea o pasado 22
de novembro de 2003.

Ante as dúbidas expostas por un Xulgado alemán, o TJCE decidiu que o Xuíz nacional, que se atopa ante unha mención especialmente concibida paira fomentar as vendas e que pode inducir a erro ao comprador, ten poder paira resolver o litixio tomando como referencia a expectativa que con respecto a dita mención presúmase nun consumidor medio, normalmente informado e razoablemente atento e perspicaz. O Dereito comunitario non se opón a que se o Xuíz nacional tropeza con dificultades especiais paira avaliar o carácter enganoso da mención de que se trate, poida ordenar, nas condicións previstas polo seu Dereito nacional, unha sondaxe de opinión ou un ditame pericial paira instruír a súa decisión. A normativa comunitaria sobre a materia deixa claro que en ningún caso as indicacións suplementarias -que poden figurar nas embalaxes paira fomentar as vendas de ovos- han de inducir a erro o consumidor.

O asunto exposto
A inclusión de mencións nas etiquetas que induzan a erro pode ser considerada publicidade enganosa
Una empresa alemá comercializaba ovos embalados coa mención «10 ovos frescos-6 cereais», facendo referencia a que o seis referidos cereais integraban o 60 % da composición da mestura coa que se alimentaba ás galiñas, introducindo en cada caixa de ovos una nota na que se enxalzaban as calidades que dita alimentación proporcionaba aos ovos.

A Inspección Alimentaria do país indicara á citada sociedade, e en varias ocasións, os seus reservas sobre a citada mención, indicándolle con posterioridade que a suprimise, véndose obrigada finalmente a impor una multa ao xerente da sociedade polo seu incumprimento. O recurso formulado contra a mencionada sanción foi desestimado polo tribunal de primeira instancia, aducindo que o Código Alimentario Alemán prohibía mencións enganosas.

O tribunal de apelación tamén desestimou o recurso exposto contra a anterior decisión, considerando que a mención e a nota controvertidas infrinxían a letra a) do apartado 1 e a letra e) apartado 2 do artigo 10 do Regulamento comunitario número 1907/1990, pois a mención «10 ovos frescos-6 cereais», considerada ao mesmo tempo una marca comercial, así como a nota que lle acompañaba, podían inducir a erro a unha parte importante de compradores, pois suxerían, sen ser certo, que a alimentación das galiñas unicamente contiña o seis cereais indicados e que os ovos ofrecían calidades especiais, diferentes do resto de ovos comercializados.

A empresa e o xerente sancionado expuxeron ante o tribunal de casación alemán un último recurso de revisión, alegando que tanto a mención como a nota obxecto do litixio eran absolutamente necesarias paira a información aos consumidores, así como o feito de que o tribunal de apelación non fundamentou a súa decisión nunha proba pericial pola que se demostrase que realmente se inducía por parte da empresa de ovos a erro ao consumidor final. A interposición do recurso expuxo certas dúbidas ao tribunal alemán sobre a interpretación da normativa comunitaria de comercialización de ovos, que decidiu paralizar o procedemento e expor toda una serie de cuestións ante o TJCE.

As dúbidas do tribunal nacional
O tribunal de casación alemán, aínda que consideraba que a solución do litixio debía basearse no artigo 10 do Regulamento número 1907/1990, dubidaba acerca da interpretación que debía darse á letra e) do seu apartado 2, segundo a cal se permite estampar nas embalaxes indicacións concibidas paira fomentar as vendas, sempre que non induzan a erro ao comprador». Segundo o órgano xurisdiccional esta disposición podía interpretarse de dúas maneiras:

  • A apreciación sobre o carácter enganoso das mencións debía facerse con relación á expectativa real dos consumidores. Neste caso habería que determinar eventualmente tal expectativa mediante unha sondaxe efectuada entre unha mostra representativa de consumidores ou mediante un ditame pericial.
  • A citada disposición baseábase nun concepto obxectivo de comprador que requiría una interpretación puramente xurídica, independente da expectativa concreta dos consumidores.

Por iso, ante as dúbidas interpretativas expostas, decidiu suspender o litixio en marcha, e expor ao Tribunal de Xustiza as seguintes cuestións prejudiciales:

  • Debe determinarse cales son as expectativas reais do consumidor destinatario de tales indicacións ou dita norma baséase nun concepto obxectivo de comprador que require una interpretación puramente xurídica?
  • É decisiva a opinión do consumidor medio perspicaz ou a do consumidor pouco consciente?
  • Pode determinarse a porcentaxe de consumidores válido paira determinar una expectativa do consumidor que sirva de referencia?
  • Como ha de determinarse un concepto obxectivo de comprador?

A RESPOSTA DO TRIBUNAL DE XUSTIZA

Img compra3
O Tribunal de Xustiza das Comunidades Europeas decidiu que o consumidor que debía tomarse como referencia paira determinar se una mención concibida paira fomentar as vendas de ovos podía inducir a erro ao comprador, infrinxindo a norma comunitaria, era a dun consumidor medio, normalmente informado e razoablemente atento e perspicaz.

Neste sentido lembra ao tribunal alemán que a decisión sobre o eventual carácter enganoso dunha mención publicitaria foi resolta sempre polo Tribunal de Xustiza cada vez que lle pareceu que os datos dos autos que obraban no seu poder eran suficientes, en lugar de declinar a apreciación final en favor do Xuíz nacional. E por iso, determina que xeralmente os órganos xurisdiccionais nacionais deberían poder apreciar, nesas mesmas condicións, se una mención publicitaria produce un efecto enganoso. O Tribunal non exclúe que, en circunstancias específicas, un Xuíz nacional poida decidir, con arranxo ao dereito nacional, evacuar un informe pericial ou encargar unha sondaxe de opinión co fin de instruírse sobre o eventual carácter enganoso dunha mención publicitaria.

No caso de que non exista ningunha disposición comunitaria na materia, incumbe ao órgano xurisdiccional nacional, que considere necesario encargar semellante sondaxe, determinar con arranxo ao seu Dereito nacional a porcentaxe de consumidores enganados por unha mención publicitaria que lle parecería suficientemente significativa paira xustificar, chegado o caso, a súa prohibición.

Bibliografía

NORMATIVA

  • Regulamento CEE número 1907/1990 do Consello, de 26 de xuño de 1990, relativo a determinadas normas de comercialización dos ovos (DOCE 173/1990, de 6 de xullo de 1990). Modificado antes do 18 de novembro de 2003 por Regulamento 2617/1993, de 21 de setembro de 1993; Regulamento 818/1996, de 29 de abril de 1996, Regulamento 5/2001, de 19 de decembro de 2000; e Regulamento 2052/2003, de 17 de novembro de 2003.
SENTENZA

  • Sentenza da Sala 5ª do Tribunal de Xustiza das Comunidades Europeas, de 16 de xullo de 1998. Asunto C-210/1996.

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións