Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Seguridad alimentaria > Normativa legal

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

Seguridade alimentaria e nutrición

As novas normas de protección dos consumidores van propiciar actuacións máis duras nos ámbitos da seguridade alimentaria e da nutrición

Img pastanaga p

A nova Lei de mellora da protección dos consumidores e usuarios, aprobada o pasado 21 de decembro de 2006 polo Congreso dos Deputados e publicada o 30 de decembro de 2006 no BOE, pretende incorporar melloras na protección dos consumidores naqueles ámbitos nos que se considerou necesario, especialmente nos que poida existir risco para a saúde e seguridade dos consumidores. Tamén pretende actuar nos casos considerados como fraudulentos ou derivados de accións ilícitas no ámbito da oferta, a promoción e a publicidade e, especialmente, no alimentario.

Img pastanaga

No ámbito estritamente alimentario, a entrada en vigor da nova Lei cambiará a denominación da Axencia Española de Seguridade Alimentaria (AESA) pola de Axencia Española de Seguridade Alimentaria e Nutrición (AESAN), ampliando de modo significativo as súas competencias neste novo ámbito, que na actualidade está á espera da inminente publicación do Regulamento comunitario sobre alegacións nutricionais e propiedades saudables, aprobado xa hai algúns meses polo Parlamento Europeo.

A nova regulación chega nun momento especialmente interesante de «loita» da administración contra determinados hábitos do consumidor que conducen inexorablemente cara á obesidade e contra certas campañas publicitarias dalgunha empresa de restauración moderna que non a prevén, ao fomentar o consumo de racións xigantes dalgúns dos seus produtos.

Novas competencias

A nova Lei, cuxa entrada en vigor produciuse o pasado 31 de decembro de 2006, introduce modificacións substanciais na Lei Xeral para a Defensa dos Consumidores e Usuarios de 1984. Neste sentido, e con respecto ás situacións de risco para a saúde e a seguridade dos consumidores e usuarios, habilítase ás administracións públicas competentes para que adopten as medidas que resulten necesarias e proporcionadas para a desaparición do risco, incluída a intervención directa sobre as cousas e a compulsión directa sobre as persoas. Traslada os gastos que se xeren a quen os xerou coa súa conduta, mesmo pola vía de prema, con independencia das sancións que puidesen imporse.

A partir de agora a oferta, promoción e publicidade falsa ou enganosa de produtos será perseguida e sancionada como fraude, estando habilitadas as asociacións de consumidores para iniciar e intervir nos procedementos legalmente habilitados para facelas cesar. En defensa das condutas de empresarios que poidan lesionar intereses colectivos ou difusos dos consumidores a Lei amplía a legitimación para instar a acción de cesación ao Instituto Nacional de Consumo e os órganos ou entidades correspondentes das Comunidades Autónomas e das corporacións locais competentes en materia de defensa dos consumidores.

A nova Axencia de Seguridade Alimentaria e Nutrición
A publicidade falsa ou enganosa de produtos será perseguida e sancionada como fraude
O cambio de denominación da Axencia Española de Seguridade Alimentaria (AESA) polo de Axencia Española de Seguridade Alimentaria e Nutrición (AESAN) vén acompañado dalgunhas competencias adicionais sobre estas materias. Así, a AESAN amplía as súas funcións nos seguintes ámbitos:

  • Propiciar a colaboración e coordinación das administracións públicas competentes en materia de seguridade alimentaria e nutrición.
  • Planificar, coordinar e desenvolver estratexias e actuacións que fomenten a información , educación e promoción da saúde no ámbito da nutrición e en especial a prevención da obesidade.

Ademais, a Axencia Española de Seguridade Alimentaria e Nutrición (AESAN) estará lexitimada para o exercicio da acción de cesación fronte a condutas que lesionen os intereses colectivos ou difusos dos consumidores e usuarios tanto no ámbito da seguridade dos alimentos dirixidos ao consumo humano como no referente ás alegacións nutricionais.

Neste sentido, a acción de cesación dirixirase a obter unha sentenza que condene ao demandado a cesar na conduta e a prohibir a súa reiteración futura. Da mesma forma, a acción poderá exercerse para prohibir a realización dunha conduta cando esta finalizase ao tempo de exercitar a acción, se existen indicios suficientes que fagan temer a súa reiteración de modo inmediato.

No ámbito da publicidade, a AESAN poderá solicitar ao anunciante a cesación ou rectificación da publicidade ilícita que afecte os intereses colectivos ou difusos dos consumidores e usuarios no ámbito da seguridade dos alimentos dirixidos ao consumo humano como no referido a as alegacións nutricionais, estando lexitimada para o exercicio da acción de cesación contra condutas contrarias á Lei Xeral de Publicidade nestes ámbitos. No caso de que os xuíces estimasen a demanda, a sentenza deberá conter algún ou algúns dos seguintes pronunciamentos:

  • Conceder ao anunciante un prazo para que suprima os elementos ilícitos da publicidade.
  • Ordenar a cesación ou prohibición definitiva da publicidade ilícita.
  • Ordenar a publicación total ou parcial da sentenza na forma que estime adecuada e á conta do anunciante.
  • Esixir a difusión de publicidade correctora cando a gravidade do caso así o requira e sempre que poida contribuír á reparación dos efectos da publicidade ilícita, determinando o contido daquela e as modalidades e prazo de difusión.

NOVOS RETOS E PARADOXOS ALIMENTARIOS

Img gordura
O novo xiro dado en canto á denominación da Axencia Española de Seguridade Alimentaria e Nutrición débese á cada vez maior preocupación da administración sanitaria polas consecuencias negativas para a saúde humana de certos hábitos alimentarios e estilos de vida. Os datos que se manexan son realmente alarmantes, e existen probas evidentes de que hai unha tendencia ao crecemento da obesidade e do sobrepeso, tanto en nenos como en adultos, nos países en desenvolvemento.Noutras zonas do planeta, máis desfavorecidas, o desequilibrio na alimentación éo por defecto e non por exceso.

Segundo datos da Organización Mundial da Saúde (OMS), máis de mil millóns de persoas padecen sobrepeso no noso planeta, e uns 300 millóns padecen obesidade. En España estímase que algo máis dunha terceira parte da poboación adulta sofre algún tipo de sobrepeso. E o máis preocupante son os datos que veñen referidos a a poboación infantil e xuvenil, cuxo perfil nutritivo foi cualificado como hipercalórico, hiperproteico e con elevado contido graso polo consumo excesivo de certos alimentos, cuxa preparación é moi sinxela e o seu consumo fácil.

Aínda que é certo que desde o propio Ministerio de Sanidade e Consumo apuntouse hai xa algúns anos que non existe ningún alimento que deba eliminarse da dieta (o consumo de hamburguesas, cachorros quentes, sandwichs, entre outros, non presenta maiores problemas no conxunto dunha dieta variada, apuntaban), consideraba que había que evitar que se desenvolvesen patróns de consumo monótonos, dado que interferen nos hábitos alimentarios saudables, que é onde reside o risco no ámbito da seguridade alimentaria e da nutrición.

A realidade apunta que a obesidade e o sobrepeso son problemas graves que supoñen non só riscos individuais de quen non adopta comportamentos saudables, senón tamén unha crecente carga económica sobre os recursos nacionais. En España, os custos derivados da obesidade están ao redor dos 3.000 millóns de euros anuais, o que supón aproximadamente o 7 % do gasto sanitario total. Unha auténtica barbaridade, que nos sitúa nas posicións de cabeza, se nos atemos aos estudos internacionais que sobre a materia publicáronse, e que sitúan os citados custos entre un 2 % e un 7 %. En Inglaterra, cun custo anual aproximado de 500 millóns de libras, e un impacto na súa economía de 2.000 millóns de libras ao ano, calcúlase que o custo humano estimado da obesidade é de 18 millóns de días de baixa ao ano e de 30.000 mortes anuais, que teñen como consecuencia que se perdan uns 40.000 anos de vida laboral e que a esperanza de vida diminúa en nove anos, segundo publica o Consello Europeo de Información sobre a Alimentación (EUFIC).

Un dos maiores retos aos que se vai enfrontar a nova Axencia ten o seu eixo na modificación dos comportamentos do consumidor para protexer e promover a súa saúde. A pesar de que é certo que desde hai algún tempo están en marcha programas de educación nutricional como instrumento de intervención no marco da promoción da saúde, estes han de saber adaptarse á introdución de novos alimentos, aos cambios culturais e ás novas técnicas de promoción e publicidade alimentaria. Neste sentido, sería conveniente protexer de forma prioritaria á poboación infantil e xuvenil mediante programas educativos e formativos, que sexan adecuados e eficaces para previr futuros riscos nutricionais derivados dunha inadecuada alimentación e de hábitos de vida nada saudables.

Bibliografía

NORMATIVA

  • Lei número 44/2006, de 29 de decembro de 2006, de mellora da protección dos consumidores e usuarios. BOE número 312, de 30 de decembro de 2006.

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións