Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Solidaridad > Proxectos e campañas

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

Brasil, como afectou o Mundial de fútbol aos pobos indíxenas

Algúns estadios de fútbol nos que se xogou o Mundial ocupan terras indíxenas arrebatadas a estas tribos, obrigadas a desprazarse ata a fronteira

O Mundial de fútbol de Brasil foi moito máis que espectáculo e paixón. Supuxo unha oportunidade para botar unha mirada a este país suramericano, máis aló das súas taxas de crecemento, e saber que hai detrás dos triunfos deportivos e económicos. Varios ONG puxeron de manifesto a situación de exclusión, inxustiza e pobreza na que viven millóns de persoas no país e subliñaron o acoso aos pobos indíxenas, algunhas das persoas máis vulnerables do planeta. Leste articulo explica a súa situación.

Img brasilindigenas art
Imaxe: © Gleison Miranda/FUNAI

O lado escuro de Brasil

Brasil é un país que evoca alegría, sol, praia, diversión e, nas últimas semanas, fútbol. Con todo, detrás desta imaxe idílica escóndense moitas outras que afectan por centos de persoas e non se deben ocultar. Survival puxo en marca a campaña “O lado escuro de Brasil” para relatar “o que non conta a popular imaxe que proxecta o país”, en referencia ao trato que reciben os pobos indíxenas.

As terras que estes grupos habitaron e poboado durante centos de anos están agora ocupadas por estadios de fútbol nos que se desenvolveron os encontros das últimas semanas. Pero ademais, preténdense arrebatar aínda máis terras. En cinco séculos, a poboación indíxena ha pasado de 10 millóns a 100.000, un mínimo histórico que leva a preguntarse polos motivos deste drástico descenso.

A reconstrución do estadio de Maracaná expulsou a 70 indíxenas dunha mansión que alberga agora un aparcadoiro e un museo do fútbol

Survival lembra que algunhas tribos viven a só 50 quilómetros de Río de Janeiro. O estadio desta cidade, xunto co de Sao Paulo, Porto Alegre e Curitiba, teñen unha capacidade superior á poboación das tribos máis numerosas, pero ademais, localízanse en estados “con algúns dos conflitos territoriais máis perentorios”, lembra a organización.

O estadio de Manaus, con forma de cesta indíxena, sitúase nunha zona enriquecida grazas á escravitude das poboacións indíxenas que non lograron fuxir ata as cabeceiras dos afluentes do Amazonas, onde aínda hoxe permanecen os seus descendentes. A reconstrución do estadio de Maracaná para o Mundial supuxo a expulsión de 70 indíxenas de 17 tribos que ocupaban unha mansión abandonada do século XIX e que agora alberga un aparcadoiro e un museo do fútbol.

A campaña en marcha sinala que mesmo na páxina web da FIFA destácase ao portugués Pedro Álvares Cabral como descubridor de Brasil, aínda que os pobos indíxenas habitaban o país antes da chegada do luso e de quen lle seguiron. A ausencia de mencións aos pobos indíxenas é unha constante ao citar a Brasil. Non se lles ten en conta ao remarcar o carácter da selva como lugar de recursos naturais e fogar de tribos indíxenas, nin ao referirse a as linguas que estas falan.

A todo o anterior súmanse as reivindicacións indíxenas nas semanas previas ao Mundial, cando os guaraníes denunciaban a perda da súa terra pola expansión de facendas gandeiras e plantacións de cana de azucre, empregadas por unha marca patrocinadora do evento deportivo. As protestas coincidiron cun novo estudo que recollía como os guaraníes rexistran a maior taxa de falecementos entre mozos de 15 a 30 anos debido ás circunstancias mencionadas.

Indíxenas illados en Brasil

Img
Imaxe: © Gleison Miranda/FUNAI

A situación anterior dáse en boa parte debido ao illamento dos pobos indíxenas. “En Brasil viven máis pobos indíxenas illados que en calquera outro lugar do planeta”, advirte Survival, que se refire a eles como “as persoas máis vulnerables do país”, xa que carecen de inmunidade fronte a enfermidades comúns como a gripe e o sarampión.

Esta circunstancia levou a alertar do risco de “morte inminente” de indíxenas non contactados, posto que as obras levadas a cabo con motivo do Mundial, así como outra serie de acontecementos relacionados coa talla, a gandaría, as megapresas, as estradas ou as exploracións de hidrocarburos, empuxáronlles a desprazarse pola selva amazónica, xunto ao bordo fronteirizo con Perú.

Survival describe este feito como “unha das maiores crises humanitarias do noso tempo”, xa que non só preocupan os contagios por enfermidade, senón posibles enfrontamentos violentos entre diferentes grupos. A situación é preocupante. O Departamento de Asuntos Indíxenas do Goberno brasileiro (FUNAI) alertou de que “algo moi grave debe de ocorrer” para que un grupo tan importante de indíxenas desprazouse. Poderían ser “madeireiros ilegais que invaden e destrúen o seu territorio”, explica Survival.

Se non se protexen as terras que ocupan os pobos indíxenas, non terán onde ir, pero sobre todo, onde sobrevivir. A campaña de Survival pide aos gobernos de Perú e Brasil que protexan a terra das tribos non contactadas. Mesmo se anima aos cidadáns a escribir unha carta con esta petición. Para iso proponse un modelo de carta e explícase como enviala por correo postal.

RSS. Sigue informado

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións