Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Solidaridad > Proxectos e campañas

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

Comercio Xusto: nin é caro nin difícil de conseguir

Os produtos de comercio xusto fixan un prezo que garante un salario digno aos produtores e poden adquirirse en comercios especializados e convencionais

img_greennetthailandia4 Imaxe: Green Net

A facturación dos produtos de comercio xusto aumentou o ano pasado no noso país. Vendeuse máis, pero sobre todo, en máis puntos de distribución. Cando se dan facilidades aos consumidores para comprar estes produtos, son máis quen se deciden por eles. Por iso é polo que a introdución do comercio xusto en canles convencionais, como locais de hostalaría e supermercados, supuxese un incremento das vendas, fronte á caída da facturación en tendas tradicionais. Con todo, aínda hoxe, o comercio xusto descoñécese ou se asocia de maneira errónea cuns tópicos que non se sosteñen: nin é caro nin é difícil de conseguir. Neste artigo exponse os argumentos.

Img greennetthailandia4 art
Imaxe: Green Net

O informe “O Comercio Xusto en España 2012. Alianzas en movemento”, elaborado pola Coordinadora Estatal de Comercio Xusto (CECJ) cos datos de venda de Fairtrade España, recolle un incremento das vendas destes produtos: a facturación alcanzou os 28,3 millóns de euros, un 6% máis que o ano anterior. Esta cifra abarca tanto as vendas realizadas polas importadoras da CECJ, como as de produtos certificados por Fairtrade.

O Comercio Xusto respecta ás persoas e ao medio ambiente

Coñecidos os datos, é momento de analizalos. En primeiro lugar, o prezo. É frecuente que os consumidores relacionen os produtos de comercio xusto cun custo máis elevado. A comparación cos importes dos produtos que forman parte da cadea de venda tradicional leva a esta dedución. Con todo, a mirada non pode deterse aí. “Se se comparan produtos de igual calidade, o comercio xusto ofrece mellores prezos”, sinala Gonzalo Donaire, responsable de estudos da CECJ.

O comercio xusto “coloca ás persoas e ao medio ambiente no centro da actividade económica”, remarca a presidenta da CECJ, Mercedes García de Vinuesa. Defende os dereitos humanos e a xustiza social e comercial. Comprar un produto de comercio xusto é moito máis que levar a casa un produto de calidade. É respectar os dereitos e unhas condicións laborais dignas dos produtores do Sur, é contribuír a que eses produtores e a súa comunidade progresen.

“Os produtos de comercio xusto teñen os prezos que corresponden á súa calidade”, defende Fairtrade España

No informe da CECJ, Gonzalo Donaire refírese, ademais, a “a cadea de valor que une ambos os extremos (produción en orixe e consumo final)” e detalla como se estrutura. “Aínda hoxe -aclara-, moitas persoas pensan en produtos elaborados por pequenos grupos de traballadores e traballadoras do Sur que, a través dalgunha organización de comercio xusto, chegan directamente ás mans das e os consumidores responsables do Norte”. Con todo, o proceso é máis complexo.

“Aínda que este esquema segue tendo un peso considerable na actualidade, xa non é o único”, prosegue Donaire. A citada cadea de valor componse de cooperativas de produtores que se congregan en unións de cooperativas de segundo nivel, centrais de exportación, de importación, transportistas e distribuidores.

En xeral, os produtos “percorren varios miles de quilómetros” xa listos para a venda, pero en ocasións envíanse materias primas que han de someterse a procesos de transformación. É o caso do cacao, o café, as froitas para zumes ou os doces que se elaboran con azucre, mel ou froitos secos. Todos estes procesos non son gratuítos. Teñen garantido un custo, un salario, digno.

“Os produtos de comercio xusto teñen os prezos que corresponden á súa calidade, ademais de supor un prezo real para os homes e mulleres que os elaboraron, algo que non ocorre en moitos produtos que compramos de forma habitual”, expón Pablo Cabrera, director da Asociación do Selo Fairtrade. Os produtores reciben un prezo suficiente para cubrir os custos dunha produción sustentable e, engade Cabrera, “obteñen unha curmá para o desenvolvemento, que destinan a proxectos da comunidade”.

O Comercio Xusto é accesible

O segundo aspecto que se atribúe ao comercio xusto é a suposta dificultade para atopar produtos de comercio xusto ou, máis ben, tendas e establecementos onde adquirilos. Pero as vendas aumentan cada ano: desde o ano 2000, multiplicáronse por catro, a un ritmo medio de crecemento dun 11,4% anual, precisa a CECJ. O motivo? A comercialización a través de empresas convencionais. A metade dos produtos de comercio xusto (49,3%) véndense xa nestas canles de distribución.

Para facilitar a accesibilidade á cidadanía, ás tendas tradicionais de comercio xusto uníronse supermercados, grandes superficies, locais de hostalaría e restauración, entre outros, onde se venden estes produtos. O consumidor non necesita trasladarse para conseguir estes artigos, senón que os ten ao seu alcance nos mesmos lugares onde realiza o resto da compra. Esta práctica permitiu o aumento das vendas nun 33%, ao chegar a máis persoas, pero influíu no descenso da facturación das tendas de comercio xusto.

Deste feito derívanse dúas consecuencias. A primeira: pérdese a oportunidade de informarse achega do valor do comercio xusto, “un movemento que non consiste só en consumir, senón en estar informado e participar no avance cara a un cambio global”, explica García de Vinuesa. Nestes comercios, os cidadáns poden recibir detalles sobre a orixe dos produtos, a súa elaboración, as comunidades ás que se favorece coa compra, etc. As tendas de comercio xusto son óptimas para a sensibilización.

A segunda consecuencia, engade Pablo Cabrera, é a perda de opcións. “Nas tendas atópanse produtos de comercio xusto que non están noutros puntos de venda maioritarios”, apunta. É notoria a redución nas vendas de artigos de artesanía, fronte á subida das vendas de produtos de alimentación.

Comercio xusto ou inxusto?

O prólogo do informe editado pola CECJ está rubricado por Susan George, presidenta de Transnational Institute e presidenta honorífica de ATTAC-Francia. Nel, George precisa que a comezos deste ano asináronse ou estaban en proceso de negociación uns 550 acordos comerciais bilaterais e rexionais, sumados a outros 350 en vigor. “Estes acordos adoitan denominarse ‘OMC Plus’ -escribe-, dado que van moito máis alá da normativa da OMC (Organización Mundial do Comercio) e adáptanse ás necesidades das empresas transnacionales“.

As capacidades de negociación dos países empobrecidos fronte aos enriquecidos son menores, polo que o comercio xusto busca alternativas

Alude ás “capacidades de negociación infinitamente menores” dos países empobrecidos fronte a “as grandes potencias comerciais” e asegura que a maioría dos acordos bilaterais ou multilaterais en vigor “inclúen cláusulas que permiten ás empresas transnacionales esixir reparacións”, cando estimen que se aproban leis ou normativa que poden limitar os seus beneficios presentes ou futuros. “O ‘libre comercio’ especialmente entre os países enriquecidos e empobrecidos non é outra cousa que a liberdade do raposo no galiñeiro”, ejemplifica.

Fronte a este sistema, o comercio xusto traballa con pequenos produtores, a quen se dá a oportunidade de integrarse nos circuítos comerciais e obter un prezo xusto. Por iso George confía: “Hai moitas razóns para ampliar o seu papel”. Anima a aproveitar a experiencia do comercio xusto para apoiar a agricultores empobrecidos do noso país “favorecendo os seus cultivos”. “Por que non expornos a cooperación entre grupos de artesáns e cooperativas industriais tanto do Norte como do Sur para buscar así novas oportunidades, xa sexa para a exportación ou para a creación de emprego a nivel local?”, pregúntase.

RSS. Sigue informado

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións