Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Solidaridad > Dereitos humanos

Este artículo ha sido traducido por un sistema de traducción automática. Más información, aquí.

Día Mundial da Refuxiado

No Día Mundial do Refuxiado pídese respecto e tolerancia para os máis de 42 millóns de persoas que viven desprazadas pola violencia, a guerra e a persecución

  • Autor: Por
  • Data de publicación: Mércores, 20 de Xuño de 2012
img_refugiados10

“Ninguén elixe ser refuxiado”. Con esta sinxela frase, pero que encerra un gran valor, preténdese explicar ao mundo a situación de 42,5 millóns de persoas que viven desprazadas; nenos, mulleres e homes a quen botaron das súas casas ou tiveron que fuxir delas, ante o risco de perder a súa vida. Por iso, no Día Mundial do Refuxiado, destácase a marca de desprazamentos forzados en 2011, os focos de concentración e de atención actuais e, sobre todo, pídese respecto, tolerancia e dereitos cara a quen se enfrontan a esta condición en Sahel, Corno de África, Sudán do Sur, Gaza, Colombia, Costa Rica, Ruanda…

Imaxe: ©ACNUR / A. Duclos

Día Mundial do Refuxiado 2012: marca de desprazamentos forzados

Imaxe: Refuxiados somalíes. ACNUR / B. Bannon

O último ano foi especialmente duro para as persoas refuxiadas. A violencia, a guerra e a persecución impediron unha convivencia tranquila. Os conflitos e as situacións de emerxencia sucedéronse, así como as imaxes que puxeron rostro ás duras condicións de vida de millóns de persoas. Por iso quérese que este 20 de xuño sexa un día de conmemoración e, para iso, ACNUR organizou actos en todo o mundo que lembrarán a necesidade de colaborar con esta causa.

En 2011, 800.000 refuxiados víronse obrigados a traspasar as fronteiras do seu país

O seu informe “Tendencias Globais 2011” revela que o pasado ano bateuse unha triste marca: dos 4,3 millóns de novos desprazados, 800.000 persoas víronse obrigadas a traspasar as fronteiras do seu país, a maior cifra desde o ano 2000, debido a unha “serie de crises humanitarias encadeadas, comezando a finais de 2010 en Costa do Marfil e que foi rapidamente seguida da crise en Libia, Somalia, Sudán e outros lugares”. “Un sufrimento a escala épica”, describe António Guterres, Alto Comisionado da ONU para os Refuxiados.

Nos últimos anos, o número de refuxiados non freou o seu ascenso. Non se conseguiu baixar dos 42 millóns nin diminuír o tempo que un refuxiado o é. Segundo datos de ACNUR, o período medio que unha persoa pasa en espera dunha solución é de polo menos cinco anos. “Dos 10,4 millóns de refuxiados baixo o mandato de ACNUR, case tres cuartas partes (7,1 millóns) estiveron no exilio prolongado durante este tempo”, apunta a axencia. En canto á procedencia, encabezan a lista Afganistán (2,7 millóns de refuxiados), Iraq (1,4) Somalia (1,1), Sudán (500.000) e a República Democrática do Congo (491.000).

Refuxiados, focos de concentración e de atención

As persoas refuxiadas localízanse en todo o mundo. Hai varios focos de concentración e outros tantos de atención, que non sempre coinciden, pero todos son igual de importantes.

Imaxe: Campo de Dadaab. ACNUR / B. Bannon

Dadaab. Medio millón de refuxiados somalíes acumúlanse en Dadaab (Kenia) “que, tras acharse no centro da atención pública o pasado verán pola crise nutricional padecida en Somalía”, lembra Médicos Sen Fronteiras, “volveron a caer no esquecemento”. A axuda humanitaria non chega en cantidade suficiente, a seguridade é máis que cuestionable, a comida conséguese tras esperar longas colas e os profesores carecen da formación suficiente.

Sahel. A situación é insustentable. Níxer, Burkina Faso, Malí, Senegal e Camerún son cinco dos países máis afectados pola seca, destaca a ONG Plan. A falta de alimento, o levantamento dos tuareg e a inestabilidade en xeral fan que cada día cheguen decenas de novos refuxiados aos campamentos, que “exceden a súa capacidade nada máis ser creados”, alerta a organización.

Sudán do Sur. As necesidades tamén son urxentes. Médicos Sen Fronteiras advirte de que os campos están desbordados, a auga é escasa e a axuda, insuficiente. En ocasións, “os recentemente chegados concéntranse en asentamentos temporais” fose dos campamentos porque neles xa é imposible vivir máis hacinados. Nestas condicións, son frecuentes as enfermidades transmitidas pola auga e “unha simple diarrea nos nenos pode significar a morte”, asegura a ONG.

Os refuxiados de Palestina son unha terceira parte dos refuxiados de todo o mundo e quen permanecen no exilio desde hai máis tempo

Xordania, Líbano, Siria, Cisxordania e Gaza. En total, estes territorios albergan ata 58 campamentos recoñecidos onde conviven unha terceira parte dos refuxiados de Palestina, segundo a Axencia da ONU para os refuxiados de Palestina (UNWRA), ao redor de 1,3 millóns de persoas. É un dos conflitos máis antigos e con menos visos de superarse. Os campamentos contan con instalacións onde se tenta atender as necesidades e levar unha vida o máis normalizada posible. A propia UNWRA recoñece aos refuxiados de Palestina como “o grupo de poboación que durante máis tempo permaneceu no exilio”. Calcúlase que unha terceira parte dos refuxiados de todo o mundo son palestinos.

Ruanda. ACNUR achega o dato: máis de 10.000 refuxiados congoleños chegaron a Ruanda nos últimos meses. Os enfrontamentos na rexión oriental da República Democrática de Congo desprazan aos civís a Ruanda e o campamento de tránsito de Nkamira está abarrotado. Tanto, que xa se identificou “un novo emprazamento para un novo campamento de refuxiados en Kigeme, no sur de Ruanda”.

Respecto, tolerancia e dereitos para os refuxiados

Imaxe: ACNUR / G. Amarasinghe

A reclamación é unánime. Pídese respecto, tolerancia e dereitos para os refuxiados. As Cáritas do sur e do norte do Mediterráneo, reunidas o pasado mes de maio na Conferencia anual MigraMed, rexeitaron as “políticas restritivas da UE” por considerar que “forzan ás persoas a realizar viaxes perigosas nos que arriscan as súas vidas”. No seu lugar, instaron a Europa a velar polos dereitos humanos e a dignidade de todas as persoas, mediante “medios legais” de mobilidade humana. “O feito migratorio é tanto unha oportunidade como un reto”, resaltaron.

Desde Medicusmundi e Farmamundi aprovéitase para resaltar a campaña “Dereito á saúde en África” e lémbranse “as implicacións na saúde da mobilización e as condicións de vida nos campos de refuxiados”: altos niveis de tensións, extensión grave de enfermidades infecciosas, falta de acceso a vacinas, propagación de cepas de bacterias resistentes a antibióticos, brotes esporádicos de febre amarela, cólera, ébola, febre de Lassa, tuberculose, disentería, diarrea, hepatite e sarampión, ademais da temida malaria e o VIH/sida, motivado por casos de violencia sexual e explotación, “antes e/ou durante a fuxida”.

Dilemas, que farías se foses un refuxiado?

Con motivo do Día Mundial do Refuxiado 2012, ACNUR lanza unha nova campaña denominada “Dilemas“. O seu obxectivo é expor unha serie de preguntas para que os cidadáns reflexionen sobre as condicións nas que viven os refuxiados. A través dun cuestionario, pretende que as persoas tomen decisións que condicionarán o seu destino e, por tanto, póñanse na pel dun refuxiado.

“Ti que farías?” é a pregunta coa que se inicia o cuestionario. Da resposta (quedar e arriscar a vida ou fuxir e arriscarse a ser secuestrado, violado, torturado ou algo peor) pásase a outra pregunta: “Estala a guerra. Foxes a pé coa túa familia. No medio do caos, o teu fillo e ti quedades separados do teu marido e a túa filla. Ti que farías?”.

As persoas refuxiadas en España

En comparación co resto de países da UE, o número de solicitudes de asilo en España é baixo. Só 3.414 persoas accederon a este procedemento en 2011, o que outorga ao noso país o posto 13º (o 24º se se comparan as solicitudes por millón de habitantes). O incremento no número de peticións con respecto ao ano anterior foi do 24,4%, aínda que para a Comisión Española de Axuda ao Refuxiado (CEAR) este aumento é “anecdótico” e responde o acordo alcanzado entre os Gobernos de España e Cuba para acoller a reclusos cubanos.

Por nacionalidades, o maior número de solicitudes corresponderon aos cidadáns de Costa do Marfil, seguidos dos procedentes de Cuba e Nixeria. No entanto, en xeral, detectouse un “endurecemento das condicións de entrada” e, segundo CEAR, a porcentaxe de rexeitamento foi especialmente alto para as solicitudes presentadas a través dos Centros de Internamento de Estranxeiros (CIE).

RSS. Sigue informado

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións