Artigo traducido por un sistema de tradución automática. Máis información aquí.

Entrevista

Jordi Marí, director da organización Financiamiento Ético e Solidario (FETS)

Non chámanche á porta para abrir unha conta nun banco ético
Por Mercedes Iñiguez 4 de Xullo de 2007
Img mari
Imagen: Emiliano Ricci

As finanzas éticas xorden durante a guerra de Vietnam, cando os estadounidenses toman conciencia de que se estaban manifestando en contra dunha guerra que, doutra banda, contribuían a financiar. O diñeiro que investían nos bancos era utilizado en moitas ocasións para pagar o conflito bélico. En España sucedeu algo similar durante a guerra de Iraq, período no que as institucións bancarias éticas constataron un enorme crecemento. O ético e o responsable comeza a tomar protagonismo na vida social, o que promove que moitas iniciativas no noso país, como a banca ética, aparezan con forza. Jordi Marí (Palma de Mallorca, 1973), especialista en finanzas éticas e presidente de FETS -organización que desde 1999 reúne a máis de 50 asociacións, cooperativas e fundacións que promoven a banca ética e o financiamiento responsable- asegura que hai unha “gran desconfianza” sobre este tipo de iniciativas, aínda non reguladas en España.

Fálase moito ultimamente das finanzas éticas no noso país, pero coas cifras na man teñen éxito?

Bo, non se inviste tanto nelas como nos gustaría, a diferenza doutros países.

Por que?

Porque a xente é máis conservadora na práctica que no seu pensamento e, nese sentido, ven con moi bos ollos este tipo de iniciativas sociais, aínda que non chámanche á porta ao día seguinte para abrir unha conta nun banco ético. A medida que haxa máis posibilidades prácticas de poder canalizar o noso aforro cara a finalidades éticas, vai ser máis fácil investir neste sector.

Que gaño investindo na banca ética?

Bo, non nos temos que sentir obrigados a investir na banca ética. A banca ética propón unha alternativa máis: traballar con entidades financeiras tradicionais que nos ofrecen os produtos aos que estamos adoitados, pero condicionándoos a uns determinados criterios éticos e sociais. Así as persoas que queiran que o seu diñeiro se utilice naqueles proxectos que estean de acordo cos seus valores -apadriñamento de nenos, doazóns a proxectos en países en desenvolvemento, etc.- poden ter a posibilidade de escoller este tipo de produto.

Se lle digo que non me fío moito…

Hai desinformación e hai desconfianza. É verdade. Non todos os bancos ofrecen os mesmos produtos, algúns se especializan en fondos de investimento, na banca empresarial, etc. Nese sentido a banca ética traballa exactamente igual que a banca tradicional, co mesmo rigor, as mesmas garantías e normas e coa mesma supervisión por parte do Banco de España que calquera outra entidade financeira do país. A banca ética fai unha aposta moi grande pola transparencia.

“A banca ética traballa exactamente igual que a banca tradicional, co mesmo rigor, as mesmas garantías e normas, e coa mesma supervisión por parte do Banco de España”

Existe algún tipo de lexislación respecto desta práctica bancaria solidaria?

Non hai unha forma xurídica diferenciada que sexa a banca ética nin unha regulación diferente á doutros bancos. Simplemente é ética porque aplica interiormente e de forma voluntaria unha serie de criterios, ademais dos esixidos pola lei. Ademais, eu creo que hai que diferenciar aquelas entidades que ofrecen canalizar o teu aforro cara a entidades sociais, éticas ou ambientais sen ser bancos, e aquí non podemos falar de banca ética, pero si de instrumentos de financiamento ético. E debemos entender que como tales non estan suxeitos á lexislación bancaria. Cando falamos de banca ética falamos de diñeiro que ten a mesma garantía e que está sometido á mesma lexislación que calquera outra entidade finaciera.

En que se diferencian os bancos éticos e os bancos que financian microcréditos a persoas sen recursos?

O microcrédito pode ser un instrumento de financiamento social no sentido que axuda a combater a exclusión financeira que padecen algúns sectores da nosa sociedade. Desde a banca ética proponse, ademais, que os proxectos que se financian sexan proxectos que cumpran cuns baremos de sustentabilidade, de participación e respecto dos dereitos dos traballadores. Na medida en que os microcréditos apunten a que os proxectos que financian tamén cumpran con estes requistios, estes pódense considerar totalmente un instrumento de banca ética. Polo simple feito de prestar diñeiro a alguén que pode estar excluído financieramente, non. Cumpren cun interese social pero non participan activamente na loita contra esta exclusión.

“Desde a banca ética proponse que os proxectos que se financian cumpran cuns baremos de sustentabilidade, de participación e respecto dos dereitos dos traballadores”

Un banco tradicional que ten investido diñeiro en proxectos sociais, forma parte da banca ética?

Para que unha entidade sexa ética teno que ser en todo o seu funcionamento, non só nunha parte. Pero tampouco me gustaría dar a entender que a obra social das caixas de aforro, por exemplo, non teñen un interese ético e social importante, porque si o ten.

Como cre que será o escenario da banca ética dentro de 10 anos?

Creo que dentro de 10 anos as entidades bancarias ofrecerán produtos éticos de forma máis habitual e diversificada. Será normal que haxa entidades que traballen exclusivamente con criterios sociais, aínda que non creo que haxa ninguén nestes momentos que sexa capaz de ver se isto vai ter unha gran acollida a nivel social ou non.

“Dentro de 10 anos as entidades bancarias ofrecerán produtos éticos de forma máis habitual e diversificada”

Entón, moito ten que mellorar a situación deste sector en España

Si. O problema é que a nivel estatístico non estamos rexidos por ningún organismo propio, aínda que está claro que imos moi por detrás da media europea e dos EEUU. Só contamos con datos de investimento socialmente responsables e non chegamos nin ao 1%, mentres que en Europa están sobre un 5% e en EEU chegan ao 10%.

Estes bancos éticos son rendibles?

Son rendibles economicamente pero non colocan en primeiro lugar a maximización do beneficio económico, senón a maximizacion social, sendo economicamente sustentables. A diferenza, como en calquera outro tipo de investimento, depende máis de como se xestionen e non tanto de se son éticas ou non. Aínda que si que é verdade que algúns produtos éticos ofrecen unha rendibilidade financeira menor, porque así poden ofrecer financiamento a un prezo máis barato, xa que entenden que o seu labor principal é a de financiar ou apoiar un certo tipo de economía antes que conseguir beneficios.

Algún destes bancos está vinculado a unha ONG?

Non. Non hai dependencia de ningunha entidade financeira a unha ONG, aínda que moita ONG participan en proxectos de financiamento ou de banca ética. Algunhas delas promoven o crédito social, pero sempre como un actor máis.

Como promove FETS a banca ética?

Facilitamos información, non aconsellamos investimentos. É importante que os medios e as institucións públicas ofrezan o seu apoio para coñecer e promover as finanzas éticas, porque así se xerará máis confianza no sector.