Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Solidaridad > Proxectos e campañas

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

Maiores no medio rural

Mellorar a calidade de vida deste grupo é unha prioridade, por iso prémiase aos servizos innovadores que logran esta obxectivo

  • Autor: Por
  • Data de publicación: Mércores, 09deSetembrode2009

Img abuelo paseoImagen: Néstor

Atrae a máis de 14 millóns de persoas, pero non son suficientes. O medio rural é vítima do despoboamento. Márchanse os seus habitantes e, con eles, escápanse médicos, avogados, profesores e unha infinidade de profesionais necesarios para xestionar o día a día de calquera localidade.

Apenas quedan os cidadáns aos que se lles fixo tarde para empezar de novo. As persoas maiores son os veciños
máis fieis lle do medio rural. Para eles búscanse iniciativas e servizos que melloren a súa calidade de vida. As propostas máis innovadoras teñen premio.

O Ministerio de Sanidade e Política Social impulsa o portal ENclaverural. A súa filosofía é converterse nun “espazo público, gratuíto, aberto e solidario”, destinado a facer visibles ás persoas maiores e/ou con discapacidade, así como aos servizos de proximidade que lles atenden. A idea: conseguir que estes servizos se imiten noutros enclaves rurais.

Boas prácticas

O medio rural é unha canteira de oportunidades. Favorece a creación de servizos de atención social, que son “fonte de desenvolvemento sustentable” e creación de emprego, “con especial incidencia na muller”. A intención de ENclaverural é reunir estas iniciativas que se desenvolven en contornas rurais do país e que foron cualificadas como “boas prácticas” porque fomentan o envellecemento activo e a atención ás persoas en situación de dependencia.

As boas prácticas fomentan o envellecemento activo e a atención ás persoas en situación de dependencia

Destácanse tamén os novos servizos de proximidade para a estimulación, atención e coidado das persoas maiores dependentes ou con discapacidade, novos modelos de centros de atención adaptados ás características e necesidades dos territorios rurais e proxectos de dinamización e fomento da participación social.

As boas prácticas distínguense polo seu carácter innovador e eficacia para mellorar a calidade de vida. Defínense como tales a partir de oito criterios que, ademais de fixarse nos dous trazos anteriores, valoran a participación activa das persoas, a posibilidade de porse en práctica noutra contorna rural, a planificación do proceso, a eficiencia na organización dos recursos, o impacto positivo e a durabilidad da súa aplicación.

As iniciativas que cumpren estes requisitos son comunicadas a ENclaverural mediante un correo electrónico, que se envía xunto a unha ficha técnica do proxecto e un auto-entrevista.

Recuperar a artesanía

O último proxecto en incorporarse ao catálogo de boas prácticas foi “Artesaneando”, de Cáritas Xerez. En funcionamento desde 2001, forma parte do Programa de Animación Comunitaria Rural que desenvolve a entidade na zona, unha comarca rural con ao redor de 23.000 habitantes (un 25%, maiores de 55 anos). A idea primigenia pasaba por constituír “grupos asociativos da terceira idade para mellorar a súa situación de illamento”. Como logralo? O potencial artesanal da zona deu unha pista.

Apostouse por recuperar a artesanía comarcal e xurdiu “Artesaneando”, que fomenta a participación, a mellora da calidade de vida dos destinatarios e a integración das persoas maiores. “Convértense en transmisores da súa experiencia e sabedoría popular aos máis novos, ademais de contribuír á recuperación de coñecementos e habilidades tradicionais”, subliña a entidade. Os antigos oficios artesanais e tradicionais da comarca e arredores, en especial os traballos con fibras vexetais, comezaran a perderse, pero grazas a esta experiencia recuperáronse.

Lourdes Barreira, técnica de Cáritas Xerez, destaca, entre as principais dificultades para sacar adiante o proxecto, a amplitude da comarca -que impediu ata o momento chegar a todas as barriadas e pedanías-, os escasos recursos económicos con que conta a entidade e a desconfianza ou escasa motivación dalgunhas persoas maiores cara a estes servizos. Respecto dos logros, subliña que se cumpriron os obxectivos do proxecto, conseguiuse unha coordinación óptima con outras entidades e administracións, e resalta como, grazas a esta iniciativa, “moitos maiores transmitiron o seu testemuño, sabedoría e experiencia”.”Realizouse un gran traballo”, apunta Barreira. “Pero o recoñecemento máis merecido diríxese ás persoas maiores, que fan posible que o proxecto salga adiante”, agrega.

O programa desenvólvese en centros da terceira idade e centros culturais da Campiña de Xerez. Este é un dos termos municipais máis extensos de España, composto por numerosos núcleos de poboación, algúns asentados en vías pecuarias ou sen planificación urbanística. En total, aténdese a uns 24.000 habitantes (o 25% supera os 55 anos), asentados en máis de 30 barriadas rurais. O papel das persoas maiores é transcendental. O seu coñecemento das artesanías tradicionais, sobre todo por parte das mulleres, foi a peza que permitiu a implantación de “Artesaneando”.

Outra iniciativa destacada pola súa aposta a favor das persoas maiores é o Programa Rompendo Distancias, que engloba a varios servizos:

  • Biblioteca móbil. Desenvólvese no municipio asturiano de Taramundi, con 742 habitantes (o 35% ten máis de 65 anos). Alí implantouse unha biblioteca móbil que, con periodicidade mensual, acode á localidade para prestar libros, revistas e prensa diaria. O punto habitual de encontro é o centro do pobo, pero en lugares onde a poboación está moi dispersa fanse varias paradas para facilitar volumes a lectores habituais. O 80% dos usuarios son mulleres adultas.
  • Comida a domicilio. Na Mancomunidade da Comarca da Sidra, constituída por seis municipios, comezou a funcionar en 2001 o primeiro servizo de comidas a domicilio para persoas maiores de Asturias. Na comarca residen un total de 28.252 habitantes: 8.374 son maiores de 65 anos e 2.505 superan os 80. Repártense comidas “completas e equilibradas en forma de xantares e ceas listos para quentar”. Se envasan en recipientes desechables que se poden quentar no microondas.
  • Transporte Adaptado. Desenvólvese na Mancomunidade de Cangas de Onís, Amieva, Onís e Poña (Asturias). O 26,6% dos habitantes ten máis de 65 anos e a orografía é montañosa, cunha poboación moi dispersa. Achégase aos beneficiarios aos centros de saúde, así como aos lugares onde teñan que realizar xestións. O vehículo serve tamén como biblioteca móbil e transporta aos membros das asociacións de maiores da zona para que participen nas actividades impulsadas desde estas entidades.
  • Balnearios de Verán. O Balneario As Mestas, no Concello de Poña (Asturias) organiza sesións terapéuticas durante os meses de verán. Para potenciar a asistencia, achégase ás persoas maiores ao balneario (a 24 quilómetros de Cangas de Onís) mediante un servizo de transporte especial.

Contacto

Para dar a coñecer as iniciativas que poden ser recoñecidas como boas prácticas, hai que enviar un correo electrónico a:

  • bbppenclaverural@solidaridadintergeneracional.es

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións