Artigo traducido por un sistema de tradución automática. Máis información aquí.

Fusión de plataformas dixitais

A integración podería conducir a un aumento das cotas
Por miren 8 de Xaneiro de 2003

A absorción de Vía Dixital por parte de Sogecable, accionista principal de Canle Satélite Dixital, preocupou aos usuarios. Numerosos interrogantes exponse aos consumidores: subirán as cotas? terei que cambiar o decodificador? seguirei vendo o fútbol? Algúns expertos mesmo cuestionan a rendibilidade da operación.

Que é una Plataforma Dixital?

A tecnoloxía dixital permite a creación de canles de TV de pago ou “encriptados” cuxas sinais codificadas non poden ser vistas por aqueles que non sexan clientes dunha oferta de televisión dixital. Paira a Asociación de Enxeñeiros de Telecomunicación de Andalucía Oriental (A.S.I.T.A.N.Ou) o termo de Plataformas Dixitais non é correcto.

Con este termo enténdese un conxunto ou “paquete” de canles de televisión transmitidos de forma dixital a través dun satélite. Os usuarios necesitan una antena parabólica capaz de sintonizar o satélite correspondente e un aparello descodificador dos sinais dixitais xunto a una clave de acceso se a programación é de pago.

O gran avance que supón a televisión dixital estriba en que o consumidor pode recibir moitas máis canles que a televisión analóxica, con menor custo e maior calidade. Outros servizos son a selección de películas á carta ou a transmisión de espectáculos deportivos.

Esixencias do mercado

A unión entre as dúas plataformas enmárcase dentro da onda de fusións que experimenta o sector nos últimos meses debido ás grandes perdas polas que atravesan as televisións dixitais europeas. O pasado 30 de novembro o Goberno aprobou a operación. A nova plataforma resultante controlará o 90% do mercado da televisión de pago en España e contará con 2 millóns de abonados e una facturación de 1.300 millóns de euros.

A Unión de Televisións Comerciais Asociadas (UTECA), integrada por Tele 5, Antena 3 e Sogecable, manifestou nunha nota o seu apoio á integración de Vía Dixital e Sogecable. “Fortalecerá o sector audiovisual en España”, indican. Pola súa banda, Koldo Navascues, presidente da Asociación de Consumidores e Usuarios Vasca (EKA/OCUV) sinala que todo aquilo que tende ao monopolio é prexudicial paira os consumidores. “Cando non hai pluralidade na oferta, os consumidores vemos mermados e restrinxidos os nosos dereitos”, engade.

O mercado tocou teito

A situación económica en que se atopan ambas as compañías non é a máis adecuada. A nova empresa nace cunha débeda inicial próxima aos 1.200 millóns de euros, cantidade que podería alcanzar os 2.000 millóns o próximo ano polos custos da reestruturación e as desmedidas obrigacións financeiras contraídas por Vía Dixital e Canle Satélite cos clubs de fútbol españois. Tamén deberán facer fronte aos custos dos dereitos cinematográficos das produtoras norteamericanas.

O propio Jesús de Polanco, presidente do GRUPO PRISA, confesou que a competencia trouxo consigo estes anos un incremento considerable do prezo dos dereitos, e tamén prácticas comerciais e ofertas de promoción moi agresivas, que orixinaron no exercicio 2001 perdas cuantiosas no resto das operadoras de televisión de pago.

Agora ben, como saír dos números vermellos? Os expertos consideran que paira acabar coas perdas serían necesario alcanzar 2.800.000 clientes. A futura plataforma contará con só 2 millóns (800.000 e 1.200.000). A isto hai que sumarlle o escaso crecemento que experimentou a televisión de pago nos últimos anos. Segundo os expertos do sector, parece que o mercado tocou teito e será difícil conseguir a rendibilidade a medio prazo.

“O certo é que en España non hai público suficiente paira a existencia de dúas plataformas de pago en réxime de competencia. O fenómeno non é unicamente español. É, por dicilo así, un monopolio inevitable. Diría máis: sen a existencia do fútbol nin sequera podería sobrevivir una, e falta por demostrar que a plataforma resultante desta fusión consiga niveis de rendibilidade razoables”, sinala Antonio López, portavoz da Confederación de Consumidores e Usuarios (CECU).

A desaparición de Quero TV

Tras a desaparición de Quero TV, a fusión de Vía Dixital e Canle Satélite reforza a posición dominante que xa tiñan ambas as plataformas no mercado da televisión de pago. Como sinalan os expertos, se xa é difícil que dúas televisións dixitais sobrevivan nun mercado como o español, resulta imposible que tres saian adiante. Dous anos despois de comezar as súas emisións, con 900 millóns de euros investidos e outros 400 millóns perdidos, o Consello de Administración de Quero TV decidiu pechar a televisión. “As condicións actuais fan inviable continuar coa explotación da concesión do servizo público de carácter nacional”, explicaron nun comunicado. Quero TV pretendía que os usuarios enviasen e recibisen correos desde a súa propia televisión, navegasen por Internet ou participasen desde a súa casa no concurso 50×15. Pero isto nunca funcionou ben e Quero TV pasou de 200.000 a 95.000 clientes mentres os seus competidores apropiábanse do mercado.

Medidas fronte ao monopolio

Paira evitar a situación de monopolio e garantir o interese xeral dos cidadáns, o Executivo incluíu una serie de medidas. Entre estas propostas atópanse as 10 presentadas polo Tribunal de Defensa da Competencia (TDC), as presentadas polo sector do cable (Aunacable, R, Retecal, Reterioja, Retena, Telecable e Euskaltel) e as asociacións de consumidores contrarias ao acordo.

O Ministerio de Economía, de acordo coa fusión, explica que esas condicións supoñen unhas importantes limitacións paira a plataforma nacente, co fin de garantir os intereses xerais dos cidadáns. Entre as medidas destacan a de limitar a duración dos contratos de dereitos audiovisuais da liga de Fútbol a tres anos e os acordos alcanzados cos grandes estudos cinematográficos -dun ano máximo de duración-, pois non hai que esquecer que fútbol e cine son os alicerces da programación deste tipo de plataformas. O Goberno tamén obriga a que unha porcentaxe das canles que distribúa a nova plataforma sexan fornecidos por terceiros.

“A fusión non debe afectar os dereitos contraídos polos abonados coas súas antigas plataformas. Nin os seus dereitos nin os custos de integración deben repercutir sobre os usuarios. Ademais as tarifas deben ser uniformes en todo o territorio nacional”, manifestaron desde o Tribunal de Defensa da Competencia.

Materias pendentes

O Anuario de Televisión de 2001 recolle que dúas de cada tres usuarios pensan que as cotas de ambas as plataformas son elevadas. Témese que a actitude do novo xigante da televisión de pago que controlará tras o seu alumeamento o 90% do mercado español pode empeorar a situación. Paira a Asociación de Usuarios e Consumidores Vasca é negativa e temen que se aproveite da súa posición predominante paira impor novas subidas de cotas. “Paira nós é un monopolio encuberto polo Estado”, afirmou Koldo Navascues.

Paira tranquilizar aos abonados respecto da evolución dos prezos da nova plataforma de pago, o Goberno estableceu que as cotas da nova plataforma dixital non poden subir no 2003 e manteranse por baixo da inflación nos próximos tres anos. Segundo un informe de Ibersecurities Activobank, esta inesperada regulación dos prezos non afectará á fusión. Telefónica e Présa teñen un prazo de dous meses paira aceptar as condicións.

Descodificadores e a exclusiva do fútbol

Descodificadores

Outro dos temas por resolver é o dos descodificadores. No medio dixital o descodificador é o intermediario que permite á persoa acceder a unha serie de servizos (ademais dos centos de canles de TV) que lle ofrece o operador de televisión sen moverse da butaca de casa. Tras a fusión existe a posibilidade de que haxa que elixir un novo descodificador común e prescindir dos actuais. “É un problema que terá que resolver a nova empresa. Denunciariamos ante os tribunais calquera repercusión sobre o usuario”, indica Antonio López desde a CECU. A este respecto, fontes de Vía Dixital sinalan que os descodificadores proporcionados aos seus clientes son receptores universais baseados no sistema Multicryp.

Este sistema de descodificación do sinal “permite acceder a calquera oferta de televisión dixital, tanto nacional como estranxeira, que se axuste á normativa standard europea, así como ás distintas ofertas de cable que operarán no noso país nun futuro próximo”. Por tanto, tecnicamente, “os clientes de Vía Dixital poden recibir calquera sinal doutras ofertas sen cambiar de descodificador, sempre que os distintos operadores póñanse de acordo”, engaden desde a operadora.

Outra decisión que repercutirá nos abonados é a elección do satélite polo que transmitirá a futura televisión de pago. Sogecable emite o seu sinal polo satélite Astra e Vía Dixital faio a través de Hispasat. Este último está máis centrado na península ibérica o que permite que o diámetro das parabólicas sexa menor que o das que recollen o sinal do satélite Astra.

Telefónica e Sogecable deben decidir que satélite utilizará a nova plataforma dixital. Isto pode ocasionar que abonados que se salvaron de cambiar o descodificador porque é compatible co novo sinal (como podería ocorrer cos aparellos de Vía Dixital) teñan que comprar novas parabólicas. En calquera caso, todos os usuarios veranse obrigados a cambiar a dirección das súas antenas aínda que é moi posible que a propia empresa asuma o custo.

A exclusiva do fútbol

O fútbol é outro dos interrogantes. Actualmente Sogecable e Vía Dixital (a través de Audiovisual Sport) teñen os dereitos en exclusiva do deporte que máis diñeiro move en España. A adquisición destes dereitos sobre as retransmisións deportivas ha elevado a débeda de ambas as plataformas o ano pasado a preto de 500 millóns de euros.

Vía Dixital presentou no 2001 unhas perdas de 162 millóns de euros debido sobre todo ao fracaso que supuxo a adquisición dos dereitos do Mundial de fútbol de Corea e Xapón de xuño. Vía Dixital non conseguiu despois revender os dereitos de emisión deses partidos a ningunha outra cadea debido ao alto prezo solicitado e só despois de intervir o Goberno conseguiuse que Antena 3 emitise os partidos considerados de “interese xeral”.

Este progresivo endebedamento paira conseguir os dereitos sobre o fútbol unido ao fracaso das expectativas creadas, xa que a xente parece remisa a pagar por ver os partidos, é una das razóns que conduciron á fusión. A nova televisión de pago nace por tanto coa exclusividade da liga, a Copa do Rei ou a liga de Campións, un activo cuxo prezo podería aumentar paira tratar de reducir as súas cuantiosas perdas. “Dubido moito que desde o punto de vista social a plataforma consiga monopolizar este tema. Sería moi insustentable socialmente.

Os poderes públicos teñen que asegurar que este fenómeno sexa universal. Quero dicir aqueles partidos que concitan as maiores adhesións. Copa de Europa, selección española, Mundiais de fútbol, finais de copa ou similares”, indica Antonio López desde a CECU. Paira suavizar a situación de monopolio e garantir a competencia una das condicións que puxo o goberno é a apertura do mercado do fútbol a terceiros.