Artigo traducido por un sistema de tradución automática. Máis información aquí.

Os 112 e a localización de accidentados polo móbil

A localización de accidentados en zonas rurais por parte os servizos territoriais de emerxencias varía sensiblemente dunha comunidade autónoma a outra e depende de moitos factores
Por Jordi Sabaté 21 de Setembro de 2007

Non é o mesmo ter un accidente nos arredoresdo porto de Pajares, en Asturias, que sufrilopreto de Casares de Arbas (Castela e León). Aínda que entreambos os lugares medien apenas dez quilómetros, a cada un correspóndelle un servizo territorial de emerxencias distinto, ocoñecido como 112. O servizo asturiano ten implantada unhaplataforma de localización de persoas mediante sinalde teléfono móbil que non existe no castelánleonés, polo que a eficacia na localización dunaccidentado diminúe moito no segundo caso. Esta diferenzacualitativa entre comunidades repítese por todo o territorionacional.

A cada municipio correspóndelle o servizo territorial de emerxencias, o coñecido como 112, da comunidade autónoma á que pertence

Se se está en Asturias, unhachamada desde un móbil ao 112 informando de que se tivoun accidente irá parar a unha sala de operacións ondeinmediatamente localizarase a antena de triangulaciónGSM máis próxima ao móbil, e por tanto poderasecoñecer a posición do accidentado. O sistema asturiano delocalización de accidentados está inspirado no queposúe desde hai tempo a Comunidade Autónoma de Madrid.

Se está en Castela e León,en cambio, o accidentado deberá ofrecer datos precisos deonde se atopa aos operarios do 112 para que poidanenviar unha ambulancia a asistirlle, ou ben proporcionar pistasconcretas da paisaxe que poidan referenciar a zona para facilitara localización.

Img

Deste xeito, e máis se a zonana que se produciu o accidente está moi apartada dunnúcleo urbano, será difícil atopar aoaccidentado nun breve prazo de tempo, que talvez sexa o querequira a súa gravidade, para axudarlle. Ademais, adoita ser normalque despois dun accidente ou un forte golpe as persoasestean desorientadas e en estado de semiinconsciencia, polo queos datos que proporcionan non son fiables.

Se a zona en que se produciu o accidente está moi apartada, será difícil atopar ao accidentado con rapidez sen un sistema de localización de móbiles

Leste foi o caso tráxico dunmotorista que hai poucos días sufriu un accidente nuntramo da nacional 234 entre Burgos e Soria, no que quedougravemente ferido. O accidentado puido realizar unha chamada aoservizo de emerxencias territorial para informar o contratempo e dea súa gravidade, pero non puido dar referencias claras da súa localización;ademais, a súa chamada terminou perdéndose.

Non puido ser localizado, a pesar de queo seu móbil continuou operativo durante catro horas máis,ata o día seguinte e xa cadáver. Desgraciadamente,estes finais non son infrecuentes nos accidentes automobilísticosen zonas apartadas.

Un sistema de eficacia variable

A pesar de que as plataformas delocalización de persoas vía GSM melloran moito ostempos de atención en caso de emerxencia, a súa eficacia dependede varios factores, como son a densidade de antenas de triangulación,o tipo de vida da zona ou mesmo a calidade do teléfono que emiteo sinal.

As antenas de triangulación sonas que reciben o sinal de posición que emitencontinuamente os teléfonos móbiles e a rebotan aoutras antenas para determinar a súa posición e a súa dispoñibilidadepara efectuar ou recibir unha chamada. É o que se coñece como ‘tercobertura’.

Img
Cantas máis antenas dun mesmo operador haxa por quilómetro cadrado, maior será a cobertura que se teña e máis fácil será tamén determinar a posición exacta dun teléfono móbil

Cantas máis antenas dun mesmooperador haxa por quilómetro cadrado, maior será acobertura que se teña e máis fácil será taméndeterminar a posición exacta dun teléfono móbilsobre un mapa de coordenadas, posto que máis pequenaserá a área en que se produza o rebote entre antenasdo sinal emitido polo móbil; é o que se coñececomo ‘área de triangulación’, e nela baséase osistema para localizar persoas accidentadas.

“Cando se realiza unha chamadaao 112 en Asturias desde un móbil, esta xa vénautomaticamente acompañada, como mínimo, polosdatos xeográficos da antena de base (a que recolleu asinal do móbil)”, explica Manuel Vilas Paz,enxeñeiro de telecomunicacións e profesor da Universidade deOviedo, que colaborou na implantación do sistema noPrincipado.

Vilas engade que “os datosfacilítaos cada operador e pasan por unha complexa plataformainformática que os traduce en coordenadas espaciais sobre unmapa”. Se ademais da posición exacta daantena basee coñécese a área de triangulación, alocalización sobre o mapa do accidentado mellora moito.

Nas zonas urbanas a densidade deantenas é moi alta, e por tanto a área de triangulación émoi pequena, o que permite á plataforma determinar conmoita precisión desde onde emite o seu sinal unmóbil. Nas áreas rurais, en cambio, as antenaspoden estar moito máis espaciadas, polo que a áreade triangulación pode ser de varios quilómetroscadrados. É este caso a localización, por moito que seteña a plataforma implantada, será moito máisinexacta. E o tempo de resposta a unha emerxencia maior.

Nas áreas rurais as antenas poden estar moito máis espaciadas, polo que a área de triangulación pode ser de varios quilómetros cadrados

Doutra banda, o tipo de paisaxehumano que exista sobre o terreo tamén determinaráa eficacia do sistema. En zonas de poboación moi dispersa,como son as comunidades do Cantábrico, as antenas detriangulación repártense con maior homoxeneidade, senconcentrarse tanto en núcleos urbanos, polo que aínda que oaccidente produciuse nunha zona rural apartada, ageolocalización mellorará respecto doutras comunidadescon grandes zonas despobladas.

Vilas precisa que “outro factor quetamén inflúe é a calidade do sinal que se envíaá plataforma, tanto desde o móbil (no que pode influíra cobertura da zona ou o estado de conservación doaparello) como a que chega desde o operador ao servizo 112, aínda queesta última ten unha probabilidade de fallo moi baixa”.

Manuel Vilas: “trátase dun sistema extremadamente complexo e caro; estamos a falar de millóns de euros”

Finalmente, este enxeñeiro explica omotivo polo que as plataformas de localización aíndaestán ausentes en moitas comunidades, ou en fase de desenvolvemento:“trátase dun sistema extremadamente complexo e caro”.“Estamos a falar de bastantes millóns de euros”, engadesen precisar a cantidade.

Respecto ao accidente de Burgos, Vilas(que asegura descoñecer os sistemas de localizaciónimplantados en Castela e León) cre que de contar acomunidade castellanoleonesa cunha plataforma de localizaciónimplantada, “o motorista sería localizado comomoito nun par de horas, xa que se podería definir conbastante fiabilidade unha área de triangulación que unhelicóptero puidese percorrer”.

España apúntase ao ‘e-call’

Img localizapp

Tras o tráxico caso mediáticodo motorista de Burgos, fíxose público por parte daDirección Xeral de Protección Civil e Incidencias queEspaña asinou o ‘memorando de entendemento europeo paraa realización de chamadas interoperativas (e-call) desdevehículos’.

Trátase, de momento, dunhadeclaración de vontades subscrita por varios paíseseuropeos para desenvolver un dispositivo mixto entre a tecnoloxíaGPS e a GSM, ou similar, para implantar como estándar nosautomóbiles do continente, co obxectivo de que sexanfacilmente localizables en caso de accidente.

A idea é que os vehículos poidan emitir a un centro receptor un sinal que conteña información sobre a súa localización exacta

A idea é que os vehículospoidan emitir a un centro receptor un sinal que conteñainformación sobre a súa localización exacta; ditainformación proporcionaralla previamente ao vehículounha antena receptora GPS.

Con todo, Vila cre que este sistema,aínda que en teoría máis eficaz, tardaráaínda en chegar bastantes anos: “Primeiro hai quedefinir quen desenvolve a tecnoloxía, daquela quena certifica como estándar e logo crear un sistema de fabricaciónque a abarate, e iso poden chegar a ser quinceanos”, opina. Segundo o memorando, o dispositivoencarecerá o prezo do coche unha media de 100 euros.