Artigo traducido por un sistema de tradución automática. Máis información aquí.

VoIP, o computador como teléfono

Chamar gratis ou moi barato desde o PC é posible, e fácil
Por EROSKI Consumer 30 de Xuño de 2004

Falar de computador a computador a través de Internet é posible desde hai moitos anos. Con todo, a mala calidade das comunicacións xunto ás limitacións e incomodidade das chamadas desde o PC, non lograron o despegamento da ‘Voz sobre IP’ (protocolo de Internet) a pesar do seu atractivo irresistible: as chamadas son gratuítas, pois só se paga pola conexión. Pero todo isto está a cambiar rapidamente…

Que é VoIP?

Calquera computador con cartón de son, micrófono, altofalantes e conexión a Internet está capacitado paira establecer comunicacións de voz (é dicir, chamadas) con outro computador; só fai falta ter instalado o programa adecuado. Isto é posible grazas á Voz sobre IP (VoIP), tecnoloxía que permite a transmisión de voz a través das redes IP (Internet, basicamente).

O teléfono de toda a vida funciona mediante a conmutación de circuítos, que conectan o cable do que chama co do que recibe a chamada. Nunha rede IP como Internet, en cambio, os datos viaxan en pequenos fragmentos (paquetes) que buscan de forma independente o camiño máis curto ao seu destino (o menos saturado) e recomponse á súa chegada. Estes paquetes, que transportan datos de todo tipo (texto, son, imaxe…), poden perderse na ruta ou chegar con certo atraso e ningunha orde, un feito dramático si o que conteñen é voz, porque xerarán retardos duns poucos segundos moi molestos durante unha chamada.

O que ocorre é que a tecnoloxía IP non foi deseñada en principio paira enviar datos en tempo real, como a voz, e por iso o desenvolvemento da VoIP tivo que lidar coa falta de calidade intrínseca á viaxe da voz sobre redes IP, que chegaba entrecortada e cavernosa.

Con todo, esta tecnoloxía evolucionou moito nos últimos anos, o que unido á implantación da banda ancha (como o ADSL ou o cable), necesaria paira transmitir voz sobre IP con boa calidade, levou a que moitos provedores de telefonía IP garantan una calidade de son igual ou superior ao da telefonía tradicional.

A converxencia entre voz e datos trae consigo incuestionables vantaxes. Pero a principal é, sen ningunha dúbida, o aforro: na telefonía IP as comunicacións non dependen da distancia ou o tempo, do mesmo xeito que ocorre co correo electrónico, polo que ao prezo da conexión a Internet non habería que engadirlle un só céntimo polas chamadas. Paira as empresas con sedes en varios países, ou paira o particular que chame moito ao estranxeiro, supón pois un recorte fabuloso na factura telefónica.

Ademais, no mundo empresarial, á eliminación do custo das chamadas engádense outra serie de vantaxes, como o acceso remoto aos recursos da empresa ou a integración de todas as comunicacións (teléfono, email, fax e mensaxería) e destas coas aplicacións de xestión (bases de datos, documentos, etc.)

Do PC ao teléfono

Superada a traba da calidade na comunicación -grazas sobre todo a novos protocolos como o SIP (Session Initiation Protocol) nacidos na mensaxería instantánea-, á telefonía IP só queda converterse nunha alternativa cómoda paira o usuario, ao que xa ten gañado si do que se trata é de comparar prezos.

Calquera usuario de programas como Netmeeting ou outros de mensaxería instantánea sabe que é posible, ademais de chatear cos amigos, establecer con eles una comunicación de voz, e mesmo de vídeo. Pero para que esa comunicación exista han de concorrer una serie de circunstancias que a fan pouco amigable: ambos os interlocutores teñen que ter instalado o mesmo programa e conectarse a Internet ao mesmo tempo.

Coa extensión do ADSL, que mantén o PC permanentemente online, supérase o obstáculo de “quedar paira conectarse”, pero non así a necesidade de que os interlocutores estean sentados fronte á pantalla ao mesmo tempo. Así mesmo, descolgar un teléfono e levarllo ao oído é nucho máis cómodo que colocarse uns auriculares e falar cun micrófono, que ademais hai que axustar moi ben paira evitar axustes e ecos. Con todo, todas estas incomodidades compensan grazas ao prezo das chamadas, especialmente as realizadas ao estranxeiro.

Pero tamén é posible establecer una comunicación mediante VoIP cun teléfono ‘normal’, aínda que paira iso fai falta a intermediación dun operador e volverse a atopar cunha factura telefónica que, iso si, será máis alta que se utilizásemos o computador. Así, recentemente naceron numerosas operadoras que ofrecen servizos de telefonía IP a través das conexións de banda ancha dos seus clientes, que se utiliza paira dirixir as chamadas de voz a menor custo.

Nestes servizos, como os ofrecidos por NetPhone, PeopleCall ou Net2Phone, o cliente ten un número de teléfono asignado á dirección IP e pode realizar chamadas fóra da rede do operador usando a rede tradicional no tramo final. Tamén é posible, cun dispositivo como os que comercializa a estadounidense Vonage, conectarse desde calquera acceso de banda ancha en calquera parte do mundo, mantendo sempre o mesmo número de teléfono e as mesmas tarifas que se teñen no fogar.

Á vez que prolifera o uso dos programas coñecidos como softphone, que simulan o servizo telefónico entre computadores, aparecen terminais físicos (aparellos) paira realizar chamadas IP a imaxe e semellanza dos teléfonos clásicos. Xa hai empresas, como 4GPhone, que venden ‘teléfonos IP’ (a pouco máis de 100 euros), que se conectan á entrada USB do computador, cos que se fan chamadas totalmente gratuítas. O seu gran inconveniente: o receptor debe ter un dispositivo similar.

O Kazaa da telefonía

É posible realizar chamadas de PC a PC totalmente gratuítas a través de calquera softphone (programa que xestiona as chamadas por Internet utilizando un micrófono e uns auriculares), chamadas do PC ao teléfono ou enviar e recibir faxes grazas á VoIP. Tamén é sinxelo utilizar algún programa de mensaxería instantánea paira falar gratis ou paira establecer chamadas internacionais con tarifas moi económicas.

Precisamente, as primeiras conexións telefónicas IP realizábanse directamente entre dous usuarios sen a intervención de operadores, por medio dos programas de mensaxería instantánea. Da mesma forma, as redes de intercambios de arquivos entre usuarios (P2P) están a introducir entre as súas prestacións os servizos de voz.

Os creadores do popular Kazaa lanzaron una aplicación VoIP que en só cinco meses xa foi descargada máis de 14 millóns de veces. Co seu Skype prometen una nova revolución, esta vez no mundo da telefonía. Trátase dun programa gratuíto, sinxelo de instalar e que, ao contrario que moitos outros, funciona con calquera firewall (devasas persoais) ou router, polo que non é preciso modificar configuracións. A partir de aí, funciona igual que calquera outro mensaxeiro instantáneo con capacidade de voz, mostrando os contactos que están online en cada momento, aínda que promete maior calidade de son, ausencia total de publicidade e comunicacións seguras e encriptadas.

Do mesmo xeito que outros programas parecidos, a súa limitación está en que ambos os interlocutores deben ter instalado Skype, algo que pode deixar de ser un problema se continúa o nivel de descargas e algún día alcanza as do seu primo irmán Kazaa (preto de 350 millóns).

Outro adaíl do P2P, Morpheus, apuntouse tamén a VoIP pero dunha forma diferente. A súa empresa matriz, StreamCast Networks, utilizará o programa de intercambio de arquivos como unha canle paira vender Morpheus VoiceBox, una versión do InternetTalker de i2Telecom. Trátase dun dispositivo portátil que se conecta ao acceso de banda ancha do usuario (nin sequera necesita o PC) e mediante un teléfono normal pódese chamar a outro usuario de VoiceBox de calquera parte do mundo por unha cota mensual fixa (6,95 dólares).

Está por ver se os novos sistemas de telefonía adoptarán a forma de redes descentralizadas (P2P) ao estilo das que revolucionaron o mundo da música permitindo a miles de internautas compartir as súas cancións. O que é certo é que a Voz sobre IP é una realidade crecente pola que xa apostan multitude de novos operadores e na que xa están a entrar todos os tradicionais.

Non existen datos precisos sobre o mercado VoIP, pero se estima que en 2003 en España 100 millóns de minutos de chamadas, un 0,1% do total, realizáronse a través desta tecnoloxía, segundo recolle o informe Evolución do negocio da voz elaborado polo Grupo de Análise e Prospectiva do sector das Telecomunicacións (GAPTEL). Con todo, as perspectivas impresionan: a consultora Forrester estima que en 2005 polo menos a metade dos usuarios de Internet de banda ancha de todo o planeta disporá de servizos de telefonía IP, e Frost & Sullivan augura que paira 2007 tres billóns de minutos, ou o 75% dos servizos de voz, serán sobre IP.