Artigo traducido por un sistema de tradución automática. Máis información aquí.

Liberalización no sector de reservas de viaxes: Billetes de avión máis baratos?

A apertura do mercado das reservas de billetes de avión que propón a Comisión Europea inclúe una estrita vixilancia sobre as compañías aéreas
Por Blanca Álvarez 18 de Novembro de 2007
Img avion
Imagen: Paul Gwyther

Primeiro chegou a liberalización do mercado da telefonía, logo da televisión… Despois da electricidade, do gas… e agora está a piques de aprobarse a apertura do mercado das reservas electrónicas de billetes de avión. Así o confirmaron desde a Comisión Europea, onde esperan aprobar paira principios de 2008 a liberalización deste importante segmento turístico que, a través do seu tres principais empresas (Amadeus, Sabre e Galileo), factura máis de 6.000 millóns de euros ao ano. Pero Que implica esta nova liberalización? Desde a Comisión Europea, o que se pretende na liberalización deste ámbito de negocio é evitar que algunhas centrais de reservas de viaxes operen de forma monopolística, como ocorre na actualidade nalgúns países. Coa liberalización, todas as centrais poderían operar de igual forma en calquera mercado, o que podería aumentar a competencia no sector e traer consigo un abaratamento das tarifas dos voos. No entanto, non hai que descartar, con todo, que as compañías poidan chegar a pactar entre elas, como ocorreu noutros sectores, por exemplo o da telefonía. Neste caso, a desexable baixada de tarifas dos billetes de avión sería só una utopía.

Situación actual

Situación actualO negocio das centrais de reservas de viaxes, como Amadeus, Galileo ou Sabre, caracterízase porque pon a disposición de todas as axencias de viaxes que están abonadas aos seus servizos (actualmente son practicamente o 100%) todo tipo de servizos turísticos, como dar información de número de prazas dispoñibles, listas de espera… Pero o seu punto forte é, principalmente, que son as encargadas de materializar as reservas dos billetes e os cartóns de embarque de voos, barcos e mesmo hoteis. Na actualidade, a peculiaridade deste negocio é que se repartiu de tal forma que as tres centrais dominantes operan como monopolios nos seus principais países de orixe. En España, por exemplo, Amadeus controla un 90% das reservas de billetes de avión, co que se pode dicir que practicamente non ten competencia á hora de fixar as súas tarifas ás axencias de viaxes ás que ofrece os seus servizos. Coa liberalización, Galileo ou Sabre poderían aumentar a súa presenza en España e dinamizar en certo xeito este segmento de negocio.

Coa entrada en vigor da liberalización, Bruxelas pretende que todas as aerolíneas teñan os mesmos dereitos paira presentar as súas ofertas

Ademais de dar opción á entrada das centrais de reservas en calquera país, a apertura do mercado das reservas de billetes de avión que propón a Comisión Europea inclúe una estrita vixilancia sobre as compañías que participen no capital dalgúns dos sistemas de reservas. Na actualidade, por exemplo, Iberia, Lufthansa e Air France-KLM son accionistas de Amadeus, o que implica que contan con privilexios á hora de mostrar os seus voos ás axencias de viaxes por parte da central de reservas. Coa entrada en vigor da liberalización, Bruxelas pretende que todas as aerolíneas, sexan accionistas ou non dunha central de reservas, teñan os mesmos dereitos paira presentar as súas ofertas ás axencias de viaxes por parte dos sistemas de reservas. Isto daría forza a outras compañías como Spanair, Air Europa, British Airways, forte competencia das mencionadas, pero sen participación en Amadeus.

Puntos positivos da liberalización

O obxectivo da apertura do mercado de reservas de billetes non é outro que fomentar a competencia entre centrais e aerolíneas e favorecer una baixada dos prezos dos voos que favoreza aos consumidores. En esencia e cun funcionamento correcto do mercado, tal práctica sería posible. Desde Bruxelas esperan, de feito, que o novo regulamento potencie a competencia no sector ao aumentar a capacidade das centrais de reserva paira negociar as súas tarifas coas aerolíneas.

Por unha banda, se o sector diversificásese e, por exemplo, Amadeus deixase de actuar como monopolio en España, as tarifas que pagan as axencias poderían ser máis baixas, o que en certo xeito podería tamén beneficiar aos consumidores cunha rebaixa nos prezos abonados polos servizos turísticos.

Doutra banda, cunha maior competencia e ante a posibilidade de ver ameazada a súa actual cota de negocio ante o ascenso de aerolíneas menores, sería probable que as grandes aerolíneas tamén se visen un tanto forzadas a axustar as súas tarifas á baixa.

A normativa en vigor agora prohibe expresamente que una ou varias aerolíneas, accionistas dunha central de reservas, néguense a dar os datos dos seus voos a outras centrais ou que aproveite o propio paira dar preferencia ás súas ofertas. Pero hai ocasións nas que si se produciron prácticas irregulares deste tipo.

Os puntos débiles

A pesar dos loables obxectivos marcados e desexados pola Comisión Europea, a imprecisión dalgúns aspectos do novo regulamento fan pensar na posibilidade de que non se lograse a competencia desexada coa liberalización do negocio das centrais de reservas. O proxecto expón, por exemplo, que serán vixiadas as aerolíneas que controlen “de maneira efectiva” un sistema de reservas paira evitar conflitos de interese. Con todo, non especifica que porcentaxe do capital precísase paira entrar no punto de mira da Comisión e poder ser sancionada. Desde algunhas asociacións de consumidores estiman que Iberia e Lufthansa (cun 11,6% do capital de Amadeus) e Air France, cun 23%, non serán vixiadas por non ser accionistas maioritarios. Isto podería implicar que seguisen gozando de certos privilexios á hora de ofrecer as súas tarifas aos consumidores a través de Amadeus, o que seguiría deixando nunha situación discriminada ao resto de aerolíneas.